Σύνδεση συνδρομητών

Ο Ανδρέας Μιαούλης, ψευδώνυμο του Ανδρέα Βώκου (1769-1835), σε λιθογραφία του Καρλ Κρατσάιζεν.

Ημερολόγιο της «Ναυαρχίδος Κίμων» του Ανδρέα Μιαούλη. Ημέρες εμφυλίου πολέμου (1824), εισαγωγή-σχόλια: Τερέζα Πεσμαζόγλου, Βιβλιοθήκη του Μουσείου Μπενάκη, Αθήνα 2020, 128 σελ.

Ανδρέας Μιαούλης, Αρχειακά Τεκμήρια, έκδοση, σχόλια, εισαγωγή: Τερέζα Πεσμαζόγλου, Μουσείο Μπενάκη, Αθήνα 2021, 736 σελ.

Δυο ιδιαίτερα βιβλία με τα ντοκουμέντα της δράσης του Ανδρέα Μιαούλη, του υδραίου πλοιάρχου που διαδραμάτισε πρωταγωνιστικό ρόλο στα γεγονότα της Ελληνικής Επανάστασης του 1821, καθώς και στη μετέπειτα πολιτική ζωή του νεοσύστατου ελληνικού κράτους. Το ημερολόγιο της ναυαρχίδας του, του «Κίμωνα», στη διάρκεια 22 ημερών, μέχρι το ξέσπασμα του πρώτου εμφυλίου. Και αρχειακά τεκμήρια από όλο το διάστημα της πολυκύμαντης ζωής και της δράσης του. (ΤΒJ - τεύχος 128)

26 Μαϊος 2022
Aπόβαση τουριστών στις Καμάρες της Σίφνου τη δεκαετία του 1980. Το αιγαιοπελαγίτικο νησί, εποχή που προηγήθηκε του μαζικού τουρισμού, είναι ένας από τους τόπους όπου ξετυλίγεται το μυθιστόρημα του Γιώργου Κυριακόπουλου, ο οποίος περιγράφει ως εξής την εμπειρία μιας εκδρομής ένα από τα πρώτα καλοκαίρια της μεταπολίτευσης: «Χαϊδεύοντας το χαρτί πέρασε σαν μακρόσυρτη περίληψη μπροστά μου ολόκληρη εκείνη η εκδρομή στη Σίφνο. Όχι ως ενοχή ή ως τιμωρία αλλά ως καημός».

Γιώργος Κυριακόπουλος, Η περίληψη. Μυθιστόρημα, Βιβλιοπωλείον της Εστίας, Αθήνα 2021, 125 σελ.[1]

Η περίληψη της ζωής ενός νέου της μεταπολίτευσης που εκδράμει με την παρέα του σε ένα νησί, αλλά και μια περίληψη των χρόνων 1976-2000. Ένα βιβλίο για τη γενιά που, αμέσως μετά τη χούντα, έζησε μες στην πολιτική, πιστεύοντας ότι το προσωπικό είναι και πολιτικό, και συνύφανε τις ιδεολογικοπολιτικές αναζητήσεις της με έναν αγώνα για τη χειραφέτηση αλλά και τη μόρφωση. Μια κατάθεση ψυχής – και αφηγηματικής δεξιοτεχνίας. [ΤΒJ]

04 Μαϊος 2022

Η ιστορία των Ελλήνων

Βασίλης Παπαδόπουλος
Ο καθηγητής Roderick Beaton.

Roderick Beaton, The Greeks: A Global History, Faber & Faber, 2021, 608 σελ.

Υπήκοοι των βασιλέων των Μυκηνών ή της Πύλου, πολίτες της αρχαίας Αθήνας ή των Συρακουσών, κάτοικοι των ελληνιστικών βασιλείων, υπήκοοι του Ρωμαίου αυτοκράτορα, Ρωμαίοι πολίτες από το 212 μ.Χ., υπήκοοι του βυζαντινού Αυτοκράτορα, κατόπιν του Δόγη της Βενετίας ή του Σουλτάνου, πολίτες της Ελληνικής ή της Κυπριακής Δημοκρατίας, ελληνικής καταγωγής κάτοικοι των ΗΠΑ, της Αλεξάνδρειας ή της Μαριούπολης. Αυτοί είναι οι Έλληνες στο βάθος του χρόνου. Συνδετικός τους κρίκος είναι «το αόρατο για τους αρχαιολόγους, αλλά προορισμένο να εξελιχθεί στο σημαντικότερο εξαγωγικό δημιούργημα των Ελλήνων», η ελληνική γλώσσα. Η ιστορία των Ελλήνων από τον καθηγητή Roderick Beaton περιγράφει την εξέλιξη μέσα στο χρόνο ενός πολιτισμού, του ελληνικού, που έπαιξε καθοριστικό ρόλο στον παγκόσμιο πολιτισμό.

04 Μαϊος 2022
Theodor Leblanc, Ελληνικές στρατιωτικές δυνάμεις στο Μοριά, περ. 1929. Ο γάλλος ζωγράφος Τεοντόρ Λεμπλάν βρέθηκε στην Ελλάδα ως στρατιώτης και ζωγράφισε πολλά θέματα από την τελευταία περίοδο της Επανάστασης. Σε αυτό το πανόραμα, αριστερά, διακρίνονται αρχηγοί που συζητούν (ανάμεσά τους ο Θεόδωρος Κολοκοτρώνης και πιθανόν ο Νικηταράς) ενώ πίσω τους βρίσκονται καμήλες, λάφυρα από τις μάχες κατά του εχθρού, που χρησιμοποιούνταν ως μεταγωγικά μέσα. Δεξιά, μικρό απόσπασμα ιππικού και, μπροστά, άνδρες που αναπαύονται, ένας παπάς, παιδιά και σκυλιά.

Mark Mazower, Η Ελληνική Επανάσταση, μετάφραση από τα αγγλικά: Κώστας Κουρεμένος, Αλεξάνδρεια, Αθήνα 2021, 624 σελ.[1]

Μέσα σε δέκα χρόνια, από το 1821 έως το 1832, πολλά έχουν αλλάξει και οι Ρωμιοί, μέσα από τις δοκιμασίες της Επανάστασης, μεταμορφώνονται σταδιακά σε Έλληνες. Νομίζω ότι σε αυτήν την πολυπλοκότητα του φαινομένου της Επανάστασης βρίσκεται και όλη η γοητεία της μελέτης της. Μια γοητεία που ο Μαζάουερ είναι σε θέση να αναδείξει με το υπέροχο γράψιμό του.

30 Απριλίου 2022
O Μισέλ Φάις από τον Dirk Skiba.

Μισέλ Φάις, Caput mortuum [1392]. Φάρσα αφανισμού, Πατάκη, Αθήνα 2021, 192 σελ.

 Η ζωή είναι μια διαρκής ιλαροτραγική συνθήκη, απροσδιόριστη και συχνά ακατανόητη. Μια λεπτότατη γραμμή, στην απόχρωση του caput mortuum, που χωρίζει «το χοχλαστικό αίμα» από τον «σπινθηριστό οίνο».

30 Απριλίου 2022
ΑΠΕ/ΜΠΕ

Άγγελος Δεληβορριάς, Ο ελληνικός πολιτισμός της προεπαναστατικής περιόδου ως βασικός συντελεστής του αγώνα της ανεξαρτησίας, Μουσείο Μπενάκη, Αθήνα 2021, 88 σελ.

Ψυχή του Μουσείου Μπενάκη, ο Άγγελος Δεληβορριάς, μέλος της Ακαδημίας Αθηνών από το 2016, ανέλαβε να γράψει τον πανηγυρισμό για την 25η Μαρτίου, το 2017. Η προσέγγισή του ήταν συναφής με το αντικείμενό του: διερεύνησε τον ελληνικό πολιτισμό και τη σχέση του με την προετοιμασία και το ξέσπασμα της Επανάστασης. Τα συμπεράσματά του είναι στιβαρά και γοητευτικά. [τεύχος 127 - ΤΒJ]

27 Απριλίου 2022
H Ντόρα Σόφι Κέλνερ, σύζυγος του Βάλτερ Μπένγιαμιν, περ. 1920.

Eva Weissweiler, Das Echo Deiner Frage. Dora und Walter Benjamin. Biographie einer Beziehung, Hoffmann und Campe, Hamburg 2020, 364 σελ. 

Βάλτερ Μπένγαμιν, Η «Δεσμίδα Ν» της εργασίας περί Στοών. Γνωσιοθεωρητικά, Θεωρία της προόδου. Εισαγωγή - μετάφραση από τα γερμανικά: Μανώλης Αθανασάκης, επιστημονική επιμέλεια, επίμετρο: Γεράσιμος Κουζέλης, Νήσος, Αθήνα 2021, 166 σελ.

Sergio Tischler, Χρόνος και Χειραφέτηση. Ο Μιχαήλ Μπαχτίν και ο Βάλτερ Μπένγιαμιν στη Ζούγκλα Λακαντάνα, πρόλογος: John Holloway, μετάφραση: Άννα Χόλογουεη, futura, Αθήνα 2011, 80 σελ.

Το πνεύμα του Walter Bendix Schönflies Benjamin (1842-1940) θα συνεχίσει να «στοιχειώνει» και στον 21ο αιώνα, με τη φασματική παρουσία του συγγραφέα του Μονόδρομου στις σύγχρονες μεγα-πόλεις, που αντικατέστησαν τις Μητροπόλεις του προηγούμενου αιώνα, κινούμενος, με τις ιδιότητες του υδράργυρου, ανάμεσα στις «γυναίκες της ζωής του», τις Στοές και στη ζούγκλα των Ζαπατίστας. Σε μια φαινομενικά αταίριαστη συμπόρευση, τρία βιβλία, δύο πρόσφατα και ένα παλαιότερο, πιστοποιούν πόσο επίκαιρος παραμένει αυτός ο στοχαστής της νεωτερικότητας. Πιστοποιούν ακόμα τις αντιφάσεις του καθώς και τη ριζωματικότητα του έργου του. (τεύχος 127)

27 Απριλίου 2022
Ο Νικόλας Κουτσοδόντης.

Νικόλας Κουτσοδόντης, Μόνο κανέναν μη μου φέρεις σπίτι, Θράκα, Λάρισα 2021, 64 σελ.

Πώς η επιθυμία συμπλέκεται με την τάξη; Πώς οι ταυτότητες μπορούν να είναι συμπεριληπτικές ή/και διαθεματικές; Πώς η ποίηση και η ιστορία δημιουργούν νέες χρονικότητες; Πώς το συναίσθημα ανατροφοδοτεί το πολιτικό; Πώς η ποίηση μετατρέπεται σε υλικό κοινωνικού αγώνα; (Τεύχος 127)

21 Απριλίου 2022
O Αλέξιος Α΄ Κομνηνός, aυτοκράτορας του Βυζαντίου το διάστημα 1081-1118 και ουσιαστικός θεμελιωτής της δυναστείας των Κομνηνών. Μικρογραφία από ελληνικό χειρόγραφο που ανήκει στη βιβλιοθήκη του Βατικανού.

Ισίδωρος Ζουργός, Περί της εαυτού ψυχής. Μυθιστόρημα, Πατάκη, Αθήνα 2021, 752 σελ.

 Ένα ιστορικό μυθιστόρημα για τη δυναστεία των Κομνηνών:  για τον περίπλοκο κόσμο της λογιοσύνης, για τις πραξικοπηματικές απόπειρες κατά της αυτοκρατορικής εξουσίας, για τους ακρωτηριασμούς και τις τυφλώσεις των αντιφρονούντων, καθώς και για τις ενδοστρατιωτικές συγκρούσεις. Ο δημόσιος και ο ιδιωτικός βίος των Βυζαντινών τόσο στην καθημερινότητα όσο και στην υψηλή περιωπή του. (τεύχος 127)

13 Απριλίου 2022
1937, Αριζόνα, ΗΠΑ. Παιδιά μεταναστών που εργάζονται στη συλλογή βάμβακος, στην παραγκούπολη όπου κατοικούσαν. Από τότε έως σήμερα, παρ’ όλη την αγωνία για την όξυνση των ανισοτήτων, «η ανισότητα στον κόσμο μειώνεται» με τις φτωχότερες μάλιστα χώρες να πλουτίζουν ταχύτερα από την ταχύτητα με την οποία πλουτίζουν οι πλουσιότερες. Η συμβατική σοφία του τύπου «οι πλούσιοι γίνονται πλουσιότεροι και οι φτωχοί φτωχότεροι» έχει διαψευσθεί παταγωδώς ως προς το δεύτερο σκέλος της. Ναι μεν δηλαδή οι πάμπλουτοι γίνονται υπερβαθύπλουτοι, αλλά το κρισιμότερο είναι ότι έχουν ευνοηθεί και όλοι, μα όλοι, οι υπόλοιποι. Περισσότερο μάλιστα έχουν ευνοηθεί οι φτωχότεροι όλων, οι φτωχοί των αναπτυσσόμενων χωρών.

Steven Pinker, Διαφωτισμός τώρα. Λογική, επιστήμη και ουμανισμός για μια καλύτερη ζωή, μετάφραση από τα αγγλικά: Παναγιώτης Δρεπανιώτης, Διόπτρα, Αθήνα 2021, 864 σελ.

Ο καναδο-αμερικανός, πολωνοεβραϊκής καταγωγής, γνωστικός ψυχολόγος και γλωσσολόγος Στίβεν Πίνκερ, καθηγητής στο τμήμα Ψυχολογίας του Πανεπιστημίου του Χάρβαρντ, στο προτελευταίο του βιβλίο Διαφωτισμός τώρα. Λογική, επιστήμη και ουμανισμός για μια καλύτερη ζωή, κόντρα σε ένα δημοφιλές πνεύμα πολιτισμικής απαισιοδοξίας, μας προσφέρει ένα μέγα εναλλακτικό θετικό αφήγημα της ανθρώπινης προόδου. Τα τελευταία περίπου διακόσια πενήντα χρόνια, με σημείο εκκίνησης το κίνημα του Διαφωτισμού, και υπερήφανους χορηγούς τις επιστημονικές ανακαλύψεις και τον φιλελεύθερο ανθρωπισμό, ο ανθρώπινος βίος βελτιώθηκε αδιανόητα.

08 Απριλίου 2022
Ο Διονύσης Σαββόπουλος στο εξώφυλλο του δίσκου του Το κούρεμα (1989).

Στο τεύχος 79 του Books' Journal, το καλοκαιρινό τεύχος του 2017, δημοσιεύτηκε αφιέρωμα της ομάδας Με τα λόγια (γίνεται) για την ποίηση της δεκαετίας του 1980. Από το αφιέρωμα εκείνο προέκυψε το εξώφυλλό μας, ο Διονύσης Σαββόπουλος. Δημοσιεύουμε σήμερα, υπό τη φόρτιση της παρουσίας του καλλιτέχνη στην εκπομπή του Νίκου Πορτοκάλογλου "Μουσικό Κουτί - Ένα τραγούδι για την Ουκρανία", την ανάλυση του Ορφέα Απέργη για την ποίηση εκείνων των χρόνων και τους ελάχιστους ποιητικούς οδοδείκτες που συνεχίζουν να μας συγκινούν. Ανάμεσά τους, πάντα επιβλητικός ο Διονύσης Σαββόπουλος.

05 Απριλίου 2022
Ο Μπέρνχαρντ Σλινκ. Καθηγητής Νομικής, δικαστής και συγγραφέας. Σε μια συνέντευξη που παραχώρησε στην Κική Τριανταφύλλη για το Books’ Journal (τχ. 30, Aπρίλιος 2013), ο Σλινκ απάντησε ως εξής στην ερώτηση: «γιατί γράφετε;»: «Για μένα το γράψιμο είναι καθαρή απόλαυση, σχεδόν ποτέ στη ζωή μου δεν είμαι τόσο ευτυχισμένος όσο όταν γράφω. Για μεγάλα χρονικά διαστήματα απλά γράφω, δεν σκέφτομαι τον αναγνώστη μου, να του δώσω κάτι ή να του κάνω μάθημα, ζω μέσα στις ιστορίες και είμαι εγώ, ενδιαφέρομαι για την ιστορία, για μερικά ηθικά ζητήματα, για φιλοσοφικές ερωτήσεις και για τη δικαιοσύνη, ό,τι με ενδιαφέρει βρίσκει το δρόμο του στις ιστορίες μου. Με ενδιαφέρουν μόνο ιστορίες που τέτοια θέματα αποτελούν κατά κάποιο τρόπο μέρος τους. Δεν έχω ένα θέμα για το οποίο θέλω να γράψω και μετά αναζητώ την ιστορία. Σκέφτομαι μέσα σε ιστορίες, παίζω με ιστορίες. Και τελικά μια ιστορία “δουλεύει”, προχωράει, και τότε τη γράφω. Τα θέματα βρίσκουν από μόνα τους το δρόμο τους στις ιστορίες μου».

Bernhard Schlink, Χρώματα του αποχαιρετισμού, μετάφραση από τα γερμανικά: Απόστολος Στραγαλινός, Κριτική, Αθήνα 2021, 248 σελ.

 Στην ωριμότητά του, ο γερμανός συγγραφέας, που οι έλληνες αναγνώστες τον γνώρισαν από το βιβλίο του Διαβάζοντας στη Χάννα, παραδίδει μια αριστουργηματική συλλογή διηγημάτων για τους αποχωρισμούς που βιώνουμε ξανά και ξανά, σαν τις πληγές που αδυνατούν να κλείσουν και ενίοτε κακοφορμίζουν. (τεύχος 127)

01 Απριλίου 2022
Σελίδα 1 από 45