Εις Μνήμην
«Ο Κόρμακ ΜακΚάρθι, ίσως ο μεγαλύτερος Αμερικανός μυθιστοριογράφος της εποχής μου, έφυγε από τη ζωή στα 89 του. Τα χρόνια του ήταν γεμάτα και το έργο του καταξιώθηκε, αλλά παρ’ όλα αυτά εγώ εξακολουθώ να θρηνώ το θάνατό του». Μ’ αυτά τα λόγια αποχαιρέτισε, στο twitter, τον σπουδαίο συνάδελφό του ο Στίβεν Κινγκ.
«Οι πληροφορίες μου λένε –» έγραφε ο Μάρτιν Έιμις στο μυθιστόρημά του Η πληροφορία, το 1995. «Οι πληροφορίες μου λένε να σταματήσω να λέω γεια και να αρχίσω να λέω αντίο». Ήταν ένας τρόπος για τον Μάρτιν Έιμις να μιλήσει για το θάνατο – ο οποίος ήρθε την Παρασκευή, 19 Μαΐου 2023, στα 73 του χρόνια. Τα καυστικά του μυθιστορήματα ανανέωσαν τη βρετανική πεζογραφία τις δεκαετίες του 1980 και του 1990. Είναι βέβαιο ότι θα τον ξαναδιαβάσουμε.
O συγγραφέας Φιλίπ Σολέρς, που πέθανε την Παρασκευή 5 Μαΐου σε ηλικία 86 ετών, υπήρξε μια από τις επιδραστικές προσωπικότητες της λογοτεχνίας τη μεταπολεμική εποχή. Εκτός από τα βιβλία του, καθοριστική ήταν η παρουσία του και στο χώρο των περιοδικών, μέσω των οποίων συνέβαλε στη διάδοση και στην κυριαρχία για καιρό του Νέου Μυθιστορήματος (Nouveau roman).
Δεν έχω ποτέ εξακριβώσει αν οι γονείς μου παντρεύτηκαν από προξενιό ή από έρωτα. Υποψιάζομαι ότι κάποιον ρόλο έπαιξαν δύο δαιμόνιες θείες εκατέρωθεν, που τους έπεισαν ότι ήταν όντως ερωτευμένοι. Αμέσως μετά το γάμο, ο πατέρας μου αγόρασε ένα ραδιόφωνο «παγκοσμίου λήψεως» με λάμπες και, πάνω του, ως υλική έκφραση των αισθημάτων του -«για την μαμά» όπως έλεγε- ένα περίεργο μηχάνημα με έναν μακρύ βραχίονα και έναν μεταλλικό πλατό που γύριζε με διάφορες ταχύτητες.
Η απώλεια του Μισέλ Δημόπουλου, για πολλά χρόνια διευθυντή του κινηματογραφικού Φεστιβάλ Θεσσαλονίκης, σηματοδοτεί ένα τέλος εποχής. Ο Μισέλ ήταν ο άνθρωπος που έβγαλε το Φεστιβάλ από τον επαρχιωτισμό του. Ο άνθρωπος, δηλαδή, ο οποίος έθεσε το ζήτημα της εξωστρέφειας του ελληνικού κινηματογράφου, σε μια περίοδο που όλοι δεν έβλεπαν πέρα από τα εθνικά σύνορα, μάλιστα υπό το πρίσμα του αριστερού συνδικαλισμού που κυριαρχούσε στον κινηματογραφικό χώρο. Και συγκρούστηκε για ένα φεστιβάλ ανοιχτό, διεθνοποιώντας το και, στη συνέχεια, ανοίγοντάς το στις καλλιτεχνικές πρωτοπορίες της εποχής – για τις οποίες κάλεσε τον βαθύ γνώστη τους Δημήτρη Εϊπίδη να τις υπηρετήσει.
Το πρωί της 3ης Απριλίου 2023 ανακοινώθηκε ο ξαφνικός θάνατος του Κωνσταντίνου Στάικου, αρχιτέκτονα, συγγραφέα και εκδότη, που συνύφανε μεγάλο μέρος της δραστηριότητάς του με την πνευματική πορεία του ελληνισμού πριν από την Επανάσταση και ευρύτερα με την ιστορία της ελληνικής γλώσσας και των γραπτών τεκμηρίων της, από την αρχαιότητα έως τον 19ο αιώνα.
Ο Κωνσταντίνος Πίττας συνάντησε και φωτογράφισε τον Μωυσή Ελισάφ στις 13 Ιουνίου 2019, αμέσως μετά τη νίκη του στις δημοτικές εκλογές, που τον ανέδειξε δήμαρχο Ιωαννίνων. Ο αδόκητος θάνατός του, στις 17 Φεβρουαρίου 2023, κάνει υποχρεωτική την ανάσυρση του σημειώματος που συνόδευε τη φωτογραφία του - το οποίο είχε δημοσιευτεί στο τεύχος 100 (Ιούλιος-Αύγουστος 2019) στη στήλη του Κωνσταντίνου Πίττα, Φωτο-γραφία. Ενός σημειώματος αισιόδοξου, λόγω του προσώπου και της εκλογικής νίκης του.