Το πρωί της 3ης Απριλίου 2023 ανακοινώθηκε ο ξαφνικός θάνατος του Κωνσταντίνου Στάικου, αρχιτέκτονα, συγγραφέα και εκδότη, που συνύφανε μεγάλο μέρος της δραστηριότητάς του με την πνευματική πορεία του ελληνισμού πριν από την Επανάσταση και ευρύτερα με την ιστορία της ελληνικής γλώσσας και των γραπτών τεκμηρίων της, από την αρχαιότητα έως τον 19ο αιώνα. 

To Ίδρυμα της Βουλής των Ελλήνων οργάνωσε και πραγματοποίησε, επιτέλους, ειδικό αφιέρωμα στη μνήμη του Χρυσού Ευελπίδη (1895-1971). Κωνσταντινουπολίτης επιστήμονας και λόγιος, διετέλεσε δύο φορές  βουλευτής Έβρου και υπουργός Γεωργίας και Οικονομικών. Ως εκλεγμένος καθηγητής δίδαξε Αγροτική Νομοθεσία και Πολιτική  στην Πάντειο (1924-1951) και στη συνέχεια, έως το 1966, Γεωργική Οικονομία στην Ανωτάτη Γεωπονική Σχολή Αθηνών. Παράλληλα συμμετείχε από νωρίς ενεργά στην πνευματική ζωή με πεζογραφήματα και άρθρα κοινωνικής κριτικής σε εφημερίδες και λογοτεχνικά περιοδικά. Η επιστημονική, πνευματική και κοινωνική του δραστηριότητα μοιράστηκε στα χρόνια πριν και μετά τον Πόλεμο.

Κώστας Μαυρουδής, Το αλάτι του Badl Ischl. Πεζά κείμενα, Κίχλη, Αθήνα 2022, 226 σελ.

Στη ρουμπρίκα «Το μικρό και το μεγάλο» δημοσιεύονται μικρά κείμενα που περιέχονται μέσα σε μεγαλύτερα και μπορούν να διαβαστούν ως αυτόνομα μικροδιηγήματα. Με το βιβλίο του Κώστα Μαυρουδή, Το αλάτι του Badl Ischl, όμως, δημιουργήθηκε πρόβλημα επιλογής, αφού το σύνολό του αποτελείται από αυτόνομα μικρά κείμενα, πράγμα που τα κάνει όλα κατάλληλα. Προέκυψε, δηλαδή, αδυναμία επιλογής.

Πάει κι ο Λάκης, μου είπε ο Γιώργος Ζεβελάκης στο τηλέφωνο. Το είχα μόλις μάθει. Ξεκουράστηκε, του απάντησα, γνωρίζοντας τους πόνους του το τελευταίο διάστημα.

Η επιστήμη της Οικολογίας, με τους κλάδους Δυναμική Πληθυσμών και Ανάλυση Οικοσυστημάτων, ερμηνεύει εύστοχα τη λειτουργία της φύσης, όπως εκδηλώνεται στα επίπεδα πληθυσμών, βιοκοινοτήτων και τοπίου. Είναι σε θέση να κάνει αξιόπιστες προβλέψεις και να προτείνει θεραπείες για περιβαλλοντικά προβλήματα. Ο κλάδος όμως της Ανθρώπινης Οικολογίας, βασισμένος στον ανθρώπινο πληθυσμό και στα οικοσυστήματα, δεν προχωρά διεπιστημονικά για να προσεγγίσει τις βιολογικές, δημογραφικές, περιβαλλοντικές και τεχνολογικές διαστάσεις των κοινωνικών συστημάτων. Κάνει προτάσεις για αειφορία, ποιότητα ζωής και περιβαλλοντική ευθύνη, βλέποντας τον άνθρωπο σαν ζωικό οργανισμό σε τεχνητό οικοσύστημα. Ασκεί κριτική στην ανάπτυξη και εξετάζει πολύπλοκα κοινωνικά, οικονομικά και περιβαλλοντικά φαινόμενα, καλλιεργώντας ψευδαισθήσεις πως προβλέπει το ανθρώπινο μέλλον. (Τεύχος 138)

Ο Παύλος Αθανασόπουλος, φίλος αγαπημένος και διαχρονικός, έφυγε για το μεγάλο ταξίδι στο επέκεινα. Πορευτήκαμε μαζί, στα οράματα της νιότης μας και στις ελπίδες της ωριμότητας. Μαζί του φεύγει ένα μεγάλο κομμάτι της ζωής μας. Άφατη οδύνη.

Πέθανε στις 20 Φεβρουαρίου 2023, στα Κύθηρα, σε ηλικία 84 ετών, ο ιστορικός Γιώργος Δερτιλής.

Ο Κωνσταντίνος Πίττας συνάντησε και φωτογράφισε τον Μωυσή Ελισάφ στις 13 Ιουνίου 2019, αμέσως μετά τη νίκη του στις δημοτικές εκλογές, που τον ανέδειξε δήμαρχο Ιωαννίνων. Ο αδόκητος θάνατός του, στις 17 Φεβρουαρίου 2023, κάνει υποχρεωτική την ανάσυρση του σημειώματος που συνόδευε τη φωτογραφία του - το οποίο είχε δημοσιευτεί στο τεύχος 100 (Ιούλιος-Αύγουστος 2019) στη στήλη του Κωνσταντίνου Πίττα, Φωτο-γραφία. Ενός σημειώματος αισιόδοξου, λόγω του προσώπου και της εκλογικής νίκης του. 

O Φίλιππος Τσιμπόγλου ήταν ένας δημιουργικός άνθρωπος που πραγματοποιούσε το όραμά του για μια πλούσια και λειτουργική Εθνική Βιβλιοθήκη

Πέθανε αιφνιδίως ο γενικός διευθυντής της Εθνικής Βιβλιοθήκης, το πρωί της 2ας Φεβρουαρίου 2023, σε ηλικία 66 χρονών. Ήταν η ψυχή της Εθνικής Βιβλιοθήκης, σηματοδότησε τη νέα εποχή της Εθνικής Βιβλιοθήκης με τη μετεγκατάστασή της στο Κέντρο Πολιτισμού Ίδρυμα Σταύρος Νιάρχος και με την ανάπτυξη του δικτύου των βιβλιοθηκών σε όλη τη χώρα. Το έργο που αφήνει είναι σημαντικό και αποτελεί παρακαταθήκη για τον κόσμο του βιβλίου στο σύνολό του.

Μεγάλη είναι η απώλεια του Μητροπολίτη Περγάμου Ιωάννη Δ. Ζηζιούλα, που πέθανε χθες σε ηλικία 92 χρόνων. Από τους σημαντικότερους ορθοδόξους θεολόγους και στοχαστές των ημερών μας, με οικουμενική εκκλησιαστική ακτινοβολία και αναμφίβολη ακαδημαϊκή αναγνώριση, υπήρξε σημαντική θεολογική προσωπικότητα που δέσποσε για δεκαετίες στον εκκλησιαστικό, οικουμενικό και ακαδημαϊκό χώρο. Με τις πρωτότυπες και τις διεισδυτικές ερμηνευτικές προσεγγίσεις του ανέταμε υπαρξιακά τα δόγματα της πίστεως και ευρύτερα την Παράδοση της Εκκλησίας, επιχειρώντας να φέρει σε ζωντανό υπαρξιακό διάλογο την εκκλησιαστική πίστη με τον σύγχρονο άνθρωπο και τον πολιτισμό του. H βιβλιοκριτική που ακολουθεί, με αφορμή το θάνατό του, δημοσιεύτηκε στο Books' Journal τχ. 79, Ιούνιος 2017. 

Η διαμάχη ανάμεσα στον Ετιέν-Ζοφρουά Σαιν Ιλαίρ (1772-1844) και τον Ζωρζ Κυβιέ (1769-1832). Τεύχος 136