Την εποχή που η πληροφορία κυκλοφορεί ταχύτατα και ανεμπόδιστα, δύσκολα μένουν μυστικές οι διαδικασίες που οδηγούν στην επιλογή του ενός ή του άλλου συγγραφέα προς βράβευση. Μάθαμε, λοιπόν, ότι η συλλογή διηγημάτων της Έλενας Μαρούτσου Οι χυδαίες ορχιδέες, μια μεγάλη, πολυπρισματική σύνθεση που θα μπορούσε να θεωρηθεί μυθιστόρημα αν δεν είχαν τόση αυτονομία οι επιμέρους ψηφίδες της, ένα έργο που συνομιλεί ευφάνταστα με τα μεγάλα κείμενα της παγκόσμιας λογοτεχνίας, έβαινε προς βράβευση – ή μάλλον δεν έβαινε απλώς, αλλά είχε αποφασιστεί να βραβευθεί, κατόπιν γενικής συμφωνίας των “αθανάτων”. Και ξαφνικά, κάτι μεσολάβησε και εξέτρεψε το βιβλίο από την πορεία του προς το βραβείο. Ήταν μια απρόβλεπτη παρέμβαση, ανεξάρτητη από την λογοτεχνική του αξία, εστιασμένη στην τολμηρότητα κάποιων σκηνών. Το βιβλίο θεωρήθηκε άσεμνο, οι “αθάνατοι” έκαναν πίσω.
Θα περίμενε κανείς από την Ακαδημία Αθηνών να έχει αποβάλει τις συντηρητικές αγκυλώσεις του παρελθόντος, τις ίδιες εκείνες αγκυλώσεις που την εμπόδισαν παλαιότερα να βραβεύσει το μυθιστόρημα της Άντζελας Δημητρακάκη Μέσα σ' ένα κορίτσι σαν κι εσένα - ένα ακόμη βιβλίο που, ενώ ήταν υποψήφιο, δεν έφτασε στην τελική ευθεία, εν πολλοίς λόγω του πουριτανισμού των κρινόντων. Θα περίμενε κανείς από το Ίδρυμα Ουράνη να μην αρνείται βραβεία σε κατά κοινή ομολογία σημαντικά κείμενα στην βάση εξωλογοτεχνικών κριτηρίων, ούτως ή άλλως έωλων, και μάλιστα στην σημερινή εποχή. Η Ακαδημία, της οποίας τα βραβεία αποτελούν ύψιστη διάκριση, οφείλει να πρωτοπορεί και να ανοίγει δρόμους. Να μην προσεγγίζει με μικροαστική νοοτροπία τη λογοτεχνία. Να μην επιμένει σε έναν συντηρητισμό ο οποίος την καθηλώνει στην εικόνα ενός γηραλέου θεσμού που αποτροπιάζεται με τον ερωτισμό και βαφτίζει “άσεμνο” ό,τι τον υπερβαίνει.
