Αστέριος Κατσαμούρης: αντίο γιατρέ

Ο αγαπητός μας φίλος και συνάδελφος Αστέριος Κατσαμούρης ανήκε στη μικρή ομάδα των Ελλήνων που πιστεύουν ότι οι ενεργοί πολίτες θα πρέπει να παρεμβαίνουν με τις γνώσεις τους και τα οράματα τα τους στη βελτίωση των χώρων εργασίας τους. Διακεκριμένος αγγειοχειρουργός και πολυάσχολος κλινικός ιατρός και δάσκαλος στο ΑΠΘ θα μπορούσε άνετα να μείνει μακριά από τα «κοινά» με το σκεπτικό ότι κάνει καλά μόνο τη δουλειά του. Διαπίστωσε όμως ότι στην Ελλάδα ένας πανεπιστημιακός ιατρός δεν μπορεί να «κάνει τη δουλειά του» αν δεν λυθούν στο δημόσιο Πανεπιστήμιο και στις δημόσιες κλινικές τα προβλήματα που μας οδήγησαν στην κρίση την οποία βιώνουμε σήμερα. Πριν από λίγα χρόνια, όταν από το Πανεπιστήμιο Κρήτης μετακινήθηκε στο ΑΠΘ, ο Αστέριος Κατσαμούρης μαζί με έναν μικρό πυρήνα καθηγητών που πάλευαν για τη μεταρρύθμιση, είχαν εργαστεί στο εξωτερικό, όπως εκείνος, και γνώριζαν πώς πρέπει να λειτουργεί ένα σύγχρονο πανεπιστήμιο και ενώ βρισκόμαστε μπροστά στην αρχή της εφαρμογής του νόμου 4009/2011 (νόμος Διαμαντοπούλου) για τα Πανεπιστήμια, δημιούργησαν τον Σύνδεσμο Καθηγητών ΑΠΘ. Ο Σύνδεσμος Καθηγητών, με ακαδημαϊκό λόγο και ύφος, έκανε συνεχείς παρεμβάσεις στο ΑΠΘ με σκοπό τη μεταρρύθμιση και την αναβάθμιση των πανεπιστημίων. Ακούραστος και μαχητικός, αλλά συγχρόνως ευγενικός και γλυκός με όσους διαφωνούσε. Μας τηλεφωνούσε μετά από ώρες σκληρής δουλειάς στην κλινική για να συζητήσει μαζί μας τις δυσκολίες που βιώναμε καθημερινά στο ΑΠΘ τα τελευταία χρόνια και πρότεινε τρόπους να παρέμβουμε για να προλάβουμε τα χειρότερα. Με καθαρό πολιτικό λόγο και σκέψη που ήταν αδύνατον να κατηγοριοποιηθεί σε στενό κομματικό πλαίσιο, έκανε παρεμβάσεις ενάντια στη βία στα πανεπιστήμια, ενάντια στην καταπάτηση της αριστείας, ενάντια στον νεποτισμό και τον λαϊκισμό που κυριάρχησε στο ΑΠΘ τα τελευταία χρόνια. Την αριστεία και την εργατικότητα τη βίωσε από μικρός στο σπίτι του. Οι γονείς του ήταν δύο φωτισμένοι εκπαιδευτικοί που υπηρέτησαν το σχολείο της Αρναίας για 50 χρόνια. Μου διηγήθηκε κάποτε ότι ο πατέρας του, που ήταν και δάσκαλός του, κάποτε του έβαλε στην έκθεση εννέα και το δέκα το έδωσε σε έναν άλλο μαθητή. Όταν τον ρώτησε γιατί του έβαλε εννέα, εκείνος του απάντησε: «κάποιος άλλος έγραψε καλύτερα από εσένα».
Αυτό που κρατώ από τον Αστέριο Κατσαμούρη είναι οι στιγμές που διαφωνούσαμε, πολλές φορές έντονα. Τις αντιμετώπιζε με αρχοντιά και επέστρεφε πάντα με ένα πλατύ χαμόγελο και ένα αστείο. Για μένα αυτό σημαίνει παιδεία και πολιτισμός που δεν το συναντάμε συχνά. Αυστηρός, δίκαιος και γλυκός με όλους μας, αποζητούσε πάντα τη συντροφιά γύρω από ένα τραπέζι (αν είναι δυνατόν, στο σπίτι του στην Αρναία, που λάτρευε) με καλούς φίλους τους οποίους εκτιμούσε.
Απορροφούσε όμως τα δύσκολα με έναν μοναδικό τρόπο και η τελειομανία του σε ένα περιβάλλον, όπου όλα είναι στο περίπου, τον γέμιζε άγχος. Δεν άντεχε τον ανορθολογισμό της καθημερινότητας. Έχω διαπιστώσει ότι οι εξαίρετοι γιατροί που φροντίζουν τους ασθενείς τους ώρες ατέλειωτες, αδιαφορούν για τη δική τους υγεία και πιστεύουν ότι είναι «άτρωτοι». Αυτό πίστευε και ο Αστέριος Κατσαμούρης και αγνόησε τα «σήματα» που του έδινε αρκετά νωρίς η καρδιά του…
Με αυτές τις σκέψεις οι φίλοι του στο ΣύνδεσμοΚαθηγητών του ΑΠΘ αποχαιρετούν έναν υπέροχο άνθρωπο που τα πρόλαβε όλα αλλά, ξέχασε να βρει χρόνο για τον εαυτό του.
Αντίο καλέ μας φίλε, εμείς θα συνεχίσουμε το δρόμο με τα οράματα που χαράξαμε μαζί. Είναι κρίμα που από το Σεπτέμβριο, με νέα πρυτανική αρχή να κάνει ένα νέο ξεκίνημα, δεν θα είσαι μαζί μας να δεις το ΑΠΘ να αλλάζει.

*O Αστέριος Κατσαμούρης μας είχε εμπιστευθεί ένα πολιτικό κείμενό του, κριτική στις πολιτικές επιλογές της ΔΗΜΑΡ μετά τις ευρωεκλογές, προς δημοσίευση στη χάρτινη έκδοση του Books' Journal. Πού να φανταστεί, έτσι μαχητικός και διεκδικητικός και αισιόδοξος που ήταν, ότι αυτό το κείμενο θα είναι το τελευταίο του...