web only

Εκτός από τα άμεσα τραγικά αποτελέσματά της, η εν εξελίξει πανδημία του κορωνοϊού   εγείρει πολλά και πολλαπλής φύσεως ερωτήματα και ζητήματα. Τα κράτη, οι κοινωνίες, οι άνθρωποι, εκτός από την αρρώστια και το θάνατο, βρίσκονται μπροστά σε οικονομικά , πολιτικά , ηθικά και υπαρξιακά ακόμα διλήμματα. Κυριαρχεί η αγωνία για το ατομικό και συλλογικό παρόν και μέλλον και ο φόβος για την ίδια την ανθρώπινη ύπαρξη είναι διάχυτος.

ΧΧΙΙI. 14/4/2020.Νομίζω ότι δύο γενικά στοιχεία μπορούν να κρατηθούν από τις εμπειρίες των παλιών πανδημιών: πρώτον, οι μεγάλες αλλαγές που επιφέρουν σε πολλούς τομείς της ανθρώπινης ζωής και, δεύτερον, ότι αποτελούν καθρέφτη μέσα από τον οποίο μπορεί η κοινωνία να δει και ν’ αναστοχαστεί γύρω από τον εαυτό της.

Ο Χάμπερμας για τον κορωνοϊό και για την ιστορία της φιλοσοφίας

Είναι απρόβλεπτες οι κοινωνικές συνέπειες της κρίσης του κορωνοϊού, λέει ο καθηγητής της φιλοσοφίας Γιούργκεν Χάμπερμας στη συνέντευξη, που παραχώρησε στον Markus Schwering και δημοσιεύτηκε στη Frankfurter Rundschau στις 6/4/2020. Συνιστά ωστόσο ακόμα και στους ειδικούς να μείνουν μακριά από απρόσεκτες και πρόχειρες προγνώσεις, ενώ σημειώνει ότι «τόσo πολλή γνώση για την άγνοιά μας και για την ανάγκη να πρέπει να δράσουμε και να ζήσουμε υπό συνθήκες ανασφάλειας δεν έχει υπάρξει ποτέ ώς σήμερα». Ο αειθαλής στοχαστής κάνει μια συνολική αποτίμηση της ιστορίας της δυτικής φιλοσοφίας αρνούμενος τη σύγκριση ακόμα και ανάμεσα σε αναστήματα όπως ο Αριστοτέλης και ο Καντ, εξηγώντας την απήχηση του Σπινόζα και αναλύοντας την απόστασή του από τον Νίτσε.

Δεν ξέρω αν η κότα έκανε το αυγό ή το αυγό την κότα: αν οι σύμβουλοι του Μπόρις Τζόνσον πίστευαν ή απλώς πρότειναν τη στρατηγική που ήθελε να ακούσει η κυβέρνηση, ή αν η κυβέρνηση τους εξώθησε να αποκλείσουν τη σωματική αποστασιοποίηση για να ευνοήσουν την ανοσία της αγέλης. Ούτως ή άλλως, διέπραξαν επιστημονική ύβρη, παρέχοντας ανυπόστατο επιστημονικό άλλοθι σε μια στρατηγική που αντιμετώπιζε με τρόμο τις οικονομικές επιπτώσεις της καταστολής και αδιάφορα τις εκατόμβες των θυμάτων του μετριασμού.

ΧΧΙΙ. 13/4/2020. Τελικά παρά τις ψυχολογικές και πνευματικές μου παρεκκλίσεις διάκειμαι κλεισμένος στο σπίτι, πειθαρχώντας στην, εξ αντικειμένου, μόνη άμυνα, ώστε όλα αυτά να μην με οδηγήσουν σε κάποια επιγραφή με τις λέξεις «ενθάδε κείται».

XXI. 12/4/2020. Πριν από μερικά χρόνια άρχισα να πηγαίνω στο παζάρι του Ελαιώνα. Στην αρχή μάζευα μόνο βιβλία, αργότερα και αντικείμενα και τα τελευταία δύο χρόνια επιστολές. Σ’ αυτή τη διαδικασία ήρθα σε επαφή με τους Ρομά. Τους παρατηρούσα και μερικές απόψεις κλισέ που είχα γι’ αυτούς άλλαξαν.

XX. 11/4/2020. Σε διάφορα σημειώματα του ημερολογίου έγραψα για την αδυναμία της ιατρικής ν’ απαντήσει στην επιδημία με ικανοποιητικό τρόπο, γι’ αυτό και χρειάστηκε να καταφύγει στην πανάρχαια πρακτική της καραντίνας, με όλες τις πολλαπλές συνέπειες. Φυσικά με αυτό δεν θέλω να πω ότι τίποτε δεν άλλαξε, ότι δεν υπήρξαν σημαντικές επιστημονικές και κλινικές κατακτήσεις. Οι επιδημίες είναι κυρίως αντικείμενο της δημόσιας υγείας. Την κλινική πρακτική σωστότερο θα ήταν να την κρίνουμε από άλλες δραστηριότητες, για παράδειγμα πόσο επαρκώς αντιμετωπίζει το δύσκολο πρόβλημα των τοκετών από γυναίκες μολυσμένες με τον κορωνοϊό.

ΙΧ. 10/4/2020. Τι λάθη έγιναν; Ποιες παράμετροι δεν λήφθηκαν υπόψη και χρειάστηκε να πληρώσει η ανθρωπότητα τόσο βαρύ φόρο σε ανθρώπινες ζωές, σε ευμάρεια, σε βεβαιότητα. Τι έφταιξε; O προηγμένος τεχνολογικά κόσμος μας ζητά απαντήσεις.

XVIII. 9/4/2020. Μου είναι πλήρως κατανοητό ότι μπορεί ένας ιός το γονιδίωμα του οποίου μεταλλάχθηκε και αναδομήθηκε –πράγμα που συμβαίνει συνεχώς– να έτυχε να ταιριάζει με κάποια κύτταρα, που –τι ατυχία!– ανήκαν σε ανθρώπους. Αν ήταν κύτταρα ενός είδους φιδιού ούτε που θα το παίρναμε είδηση.

H συζητηση για το κορωνοομόλογο γίνεται, ακόμα μια φορά, απολίτικα. Δεν είναι εκείνοι που το θέλουν οι «καλοί», ούτε είναι «κακοί» αυτοί που δεν το θέλουν. Η διαπραγμάτευση στο Eurogroup με απλά λόγια.