Κλασική αρχαιότητα

Θεοδόσης Π. Τάσιος, Αρχαία ελληνική στρατιωτική τεχνολογία, Πανεπιστημιακές Εκδόσεις Κρήτης, Αθήνα 2025, 448 σελ.

Γιατί δεν σκίζονταν από τα δόρατα οι μυκηναϊκές ασπίδες που ήσαν φτιαγμένες από βοϊδοτόμαρο; Πώς κατασκευάζονταν οι πολυώροφοι αυτοκινούμενοι πολιορκητικοί πύργοι και οι καταπέλτες; Τι ακριβώς ήταν το «υγρόν πυρ»; Σε αυτά και άλλα ερωτήματα περί της Στρατιωτικής Τεχνολογίας —της συνισταμένης των διαθέσιμων Τεχνολογιών— των Αρχαίων Ελλήνων απαντά το νέο βιβλίο του Θεοδόση Π. Τάσιου. Μελετώντας προσεκτικά τις αρχαίες γραπτές πηγές —κείμενα και εικόνες— ο συγγραφέας περιγράφει τα επιθετικά και αμυντικά όπλα των Αρχαίων απ’ τη Μυκηναϊκή έως την Ελληνιστική Περίοδο: ξίφη, τόξα, δόρατα, ασπίδες και πανοπλίες· τείχη, τάφρους, αναχώματα, καταπέλτες, πολιορκητικούς πύργους· πολεμικά πλοία, φράγματα λιμένων, γεφυρώσεις ποταμών· κ.ά. Συγχρόνως, όμως, εξηγεί τον τρόπο κατασκευής και λειτουργίας τους, βάσει μαθηματικών υπολογισμών ή και σύγχρονων πειραμάτων. Το βιβλίο αυτό είναι το πρώτο μιας σειράς τόμων για την Αρχαία Ελληνική Τεχνολογία που θα εκδοθούν προσεχώς. [ΤΒJ]

Το έτος 146 π.Χ. έγινε στον Ισθμό η τελευταία μάχη των Ελλήνων κατά των  Ρωμαίων. Ο Δίαιος και ο Κριτόλαος ήσαν οι ανδρείοι που πολέμησαν και έπεσαν ευκλεώς.

Fidia, επιμ.: Claudio Parisi Presicce, Nadia Agnoli, Alessandra Avagliano, Francesca de Tomasi, Villa Caffarelli, Musei Capitolini, Ρώμη. 24/11/2023 - 5/5/2024

Claudio Parisi Presicce, Nadia Agnoli, Alessandra Avagliano, Francesca de Tomas (επιμ.), Fidia, L'Erma Di Bretschneider, Ρώμη 2023, 294 σελ.

Στη Ρώμη, όπου ο αυτοκράτορας Καλιγούλας θέλησε –χωρίς εντέλει να το επιτύχει– να μεταφέρει το χρυσελεφάντινο κολοσσιαίο άγαλμα του Δία από την Ολυμπία, τοποθετώντας μάλιστα την κεφαλή του ιδίου αντί εκείνης του Δία, παρουσιάζεται η πρώτη μεγάλη έκθεση για τον γνωστότερο και κατά γενική ομολογία σπουδαιότερο γλύπτη όλων των εποχών: τον Φειδία, υιό του Χαρμίδη, γεννημένο στην Αθήνα στις αρχές του επονομαζόμενου «χρυσού αιώνα».  

Roderick Beaton, The Greeks: A Global History, Faber & Faber, 2021, 608 σελ.

Υπήκοοι των βασιλέων των Μυκηνών ή της Πύλου, πολίτες της αρχαίας Αθήνας ή των Συρακουσών, κάτοικοι των ελληνιστικών βασιλείων, υπήκοοι του Ρωμαίου αυτοκράτορα, Ρωμαίοι πολίτες από το 212 μ.Χ., υπήκοοι του βυζαντινού Αυτοκράτορα, κατόπιν του Δόγη της Βενετίας ή του Σουλτάνου, πολίτες της Ελληνικής ή της Κυπριακής Δημοκρατίας, ελληνικής καταγωγής κάτοικοι των ΗΠΑ, της Αλεξάνδρειας ή της Μαριούπολης. Αυτοί είναι οι Έλληνες στο βάθος του χρόνου. Συνδετικός τους κρίκος είναι «το αόρατο για τους αρχαιολόγους, αλλά προορισμένο να εξελιχθεί στο σημαντικότερο εξαγωγικό δημιούργημα των Ελλήνων», η ελληνική γλώσσα. Η ιστορία των Ελλήνων από τον καθηγητή Roderick Beaton περιγράφει την εξέλιξη μέσα στο χρόνο ενός πολιτισμού, του ελληνικού, που έπαιξε καθοριστικό ρόλο στον παγκόσμιο πολιτισμό.

Οι αρχαίοι Έλληνες άργησαν να αντιληφθούν την αξία και τη γοητεία της βιογραφίας. Αλλά όταν την ανακάλυψαν έδειξαν και για το νέο αυτό γραμματειακό είδος όλο τους το πάθος. Έγραφαν και διάβαζαν βιογραφίες βασιλέων, στρατηγών, πολιτικών και φιλοσόφων, δηλαδή όλων των μεγάλων και σπουδαίων ανδρών. Όταν μάλιστα εμφανίστηκαν δυναμικά στο προσκήνιο της ιστορίας οι χριστιανοί, στα βιογραφούμενα πρόσωπα προστέθηκαν ασκητές και άγιοι: οι αποκαλούμενοι φιλόσοφοι της νέας θρησκείας. ΑΠΟ ΤΟ ΑΡΧΕΙΟ ΤΟΥ BOOKS' JOURNAL, τχ. 73