Ηνωμένο Βασίλειο

Η βρετανική εμπειρία και οι μεταβολές της δημοκρατικής κουλτούρας

Το άρθρο εξετάζει τη μεταβολή της αντίληψης περί πολιτικής ακεραιότητας στο Ηνωμένο Βασίλειο μέσα από το πρίσμα του Δείκτη Αντίληψης Διαφθοράς της Transparency International. Η χώρα έλαβε βαθμολογία 70/100 το 2025, τη χαμηλότερη από το 2012, παραμένοντας στην 20ή θέση παγκοσμίως, σε αντίθεση με το 2017, όταν βρισκόταν στην πρώτη δεκάδα με βαθμολογία περίπου 82. Μακροχρόνια η μέση επίδοσή της κινείται γύρω στους 79 βαθμούς, με ιστορικά υψηλότερες επιδόσεις άνω των 85, γεγονός που καθιστά τη σημερινή υποχώρηση ενδεικτική μεταβολής αντίληψης και όχι απλώς συγκυριακής διακύμανσης. Το κείμενο ερμηνεύει την εξέλιξη αυτή ως στοιχείο ευρύτερης αλλαγής στη σχέση εμπιστοσύνης μεταξύ πολιτών και θεσμών στις ώριμες δημοκρατίες, εξετάζοντας τη διαφθορά όχι μόνο ως διοικητική παθολογία αλλά ως ένδειξη μεταβολής πολιτικής κουλτούρας.

Αν κάτι ξεχωρίζει, τριάντα τέσσερα χρόνια μετά τη Συνθήκη του Μάαστριχτ, είναι ότι στο Ηνωμένο Βασίλειο η επέτειος αυτή δεν προσφέρεται ούτε για εορτασμό ούτε για ήρεμη νοσταλγία. Για πολλούς Βρετανούς, το Μάαστριχτ δεν υπήρξε η θεμελιακή πράξη μιας κοινής ευρωπαϊκής πορείας, αλλά η αρχή ενός μακρού κύκλου πολιτικής διάρρηξης, ο οποίος θα κατέληγε, σχεδόν μοιραία, στο δημοψήφισμα του 2016 και στο Brexit. Η συνθήκη που δημιούργησε την Ευρωπαϊκή Ένωση, έθεσε τα θεμέλια του κοινού νομίσματος, εισήγαγε την «ευρωπαϊκή ιθαγένεια» και εμβάθυνε τις κοινές πολιτικές, στη Βρετανία έγινε το σημείο όπου η συζήτηση για την Ευρώπη μετατράπηκε σε ανοιχτή πληγή.

Πώς η Γροιλανδία δοκιμάζει την ιστορική συμμαχία Λονδίνου–Ουάσινγκτον

Η κρίση που προέκυψε από την απόφαση του Ντόναλντ Τραμπ να επιβάλει δασμούς σε ευρωπαϊκές χώρες —συμπεριλαμβανομένου του Ηνωμένου Βασιλείου—, λόγω της αποστολής στρατιωτικών δυνάμεων στη Γροιλανδία ως ένδειξη στήριξης προς τη Δανία, αποτελεί ίσως την πιο ενδιαφέρουσα και αποκαλυπτική στιγμή των διατλαντικών σχέσεων στη μεταψυχροπολεμική εποχή. Πέρα από την προφανή διάσταση της αμερικανικής επιθετικότητας και του εμπορικού εξαναγκασμού, η υπόθεση ανέδειξε κάτι βαθύτερο: μια μετατόπιση στον θεμέλιο λίθο της λεγόμενης “ειδικής σχέσης” Ηνωμένου Βασιλείου–Ηνωμένων Πολιτειών.

Ο πρωθυπουργός του Ηνωμένου Βασιλείου, Κιρ Στάρμερ, δήλωσε ανοιχτά ότι η χώρα πρέπει να κινηθεί προς μια στενότερη ευθυγράμμιση με τις αγορές της Ευρωπαϊκή Ένωση, εφόσον αυτό εξυπηρετεί το εθνικό συμφέρον. Οι δηλώσεις του αποτελούν την πιο σαφή μέχρι στιγμής ένδειξη ότι η κυβέρνηση επιδιώκει μια ουσιαστικότερη επαναπροσέγγιση με την Ευρώπη, χωρίς ωστόσο να αναιρεί τις βασικές δεσμεύσεις του Brexit.

Ο πρίγκιπας Λεφ Νικολέγιεβιτς Μίσκιν, ευγενής και ενδεής, επιστρέφει στην Πετρούπολη έπειτα από πολλών χρόνων θεραπεία στην Ελβετία. Κληρονομεί ανέλπιστα μια μεγάλη περιουσία και βρίσκεται ξαφνικά στην δίνη της ζωής της μεγαλούπολης του 19ου αιώνα. Είναι απλόχερος, αγνός, άδολος και καλοσυνάτος, αλλά κερδίζει την προσωνυμία «Ηλίθιος» από τους γύρω του που παρανοούν και χλευάζουν αυτά του τα χαρίσματα.  Ένα από τα καλύτερα μυθιστορήματα του Ντοστογιέφσκι.