Ρατσιστικά εγκλήματα: να διώκονται όλα αυτεπάγγελτα και χωρίς παράβολα

Κυριακή, 17 Ιουλίου 2016 08:01

Με τον αντιρατσιστικό νόμο 927/79, όπως τροποποιήθηκε με το νόμο 4285/2014, τα άτομα που υποβάλουν μηνύσεις με βάση ένα από τα άρθρα του αντιρατσιστικού νόμου δεν καταβάλλουν τα παράβολα της μήνυσης (100 ευρώ) και της παράτασης πολιτικής αγωγής (50 ευρώ). Ο νομοθέτης τότε και έκτοτε ξέχασε να περιλάβει στην απαλλαγή από τα παράβολα και το μεγαλύτερο παράβολο των 300 ευρώ για την υποβολή προσφυγής κατά ενδεχόμενης διάταξης αρχειοθέτησης της μήνυσης με τον αντιρατσιστικό: η σχετική προσφυγή κατ’ άρθρο 48 ΚΠΔ παραμένει για αυτό δυσπρόσιτη για τα θύματα των παραβιάσεων των άρθρων του αντιρατσιστικού νόμου. Δεδομένου ότι εκκρεμούν παρόμοιες προσφυγές (υποβάλλονται μέσα σε ένα τρίμηνο από τη διάταξη αρχειοθέτησης κατ’ άρθρο 47 ΚΠΔ) καλούμε την κυβέρνηση να εισάγει τροπολογία σε κάποιο νομοσχέδιο για να μη στερηθούν τα θύματα του δικαιώματος σε προσφυγή.

Παράλληλα, τα άλλα ρατσιστικά εγκλήματα που διώκονται με το άρθρο 81^Α ΠΚ («εγκλήματα με ρατσιστικά χαρακτηριστικά») δεν διώκονται όλα αυτεπάγγελτα ούτε οι μηνυτές απαλλάσσονται από τα παράβολα. Αυτεπάγγελτη δίωξη υπάρχει μόνο για τα αδικήματα που ούτως ή άλλως διώκονται αυτεπάγγελτα ακόμα και χωρίς να υπάγονται και στο Άρθρο 81^Α ΠΚ. Για όλα δε πρέπει να καταβληθούν τα παράβολα, όπως και για μηνύσεις για το αδίκημα της παράβασης του νόμου κατά των διακρίσεων 3304/2005.

Η κυβέρνηση έχει δημοσιεύσει για διαβούλευση δύο σχέδια νόμου για τα δικαστικά παράβολα και για τη δωρεάν νομική βοήθεια. Με το δεύτερο προβλέπεται μάλιστα πως θα υπάρχει δυνατότητα δωρεάν νομικής βοήθειας ανεξάρτητα από την οικονομική κατάσταση των αιτούντων για τα θύματα όλων των ρατσιστικών εγκλημάτων (τόσο με το νόμο 927/79 όσο και με το Άρθρο 81^Α ΠΚ), όπως και βιασμού, βασανιστηρίων, εμπορίας ανθρώπων, ενδοοικογενειακής βίας και σοβαρών αδικημάτων κατά ανηλίκων. Στο πνεύμα αυτό, προκειμένου τα θύματα αυτών των εγκλημάτων να μπορούν να φθάσουν στην αξιοποίηση της δωρεάν νομικής βοήθειας, η κυβέρνηση οφείλει να καταστήσει αυτεπάγγελτα διωκόμενα όσα από τα αδικήματα δεν διώκονται αυτεπάγγελτα και να απαλλάξει τα θύματα των αδικημάτων αυτών από τα δικαστικά παράβολα μήνυσης, παράστασης πολιτικής αγωγής και προσφυγής κατά διάταξης αρχειοθέτησης.

Παναγιώτης Δημητράς

Εκπρόσωπος του Ελληνικού Παρατηρητηρίου των Συμφωνιών του Ελσίνκι (ΕΠΣΕ), μέλος της Γραμματείας της Ένωσης Ουμανιστών Ελλάδας (ΕΝΩ.ΟΥΜ.Ε.), μέλος του Εκτελεστικού Γραφείου της Ευρωπαϊκής Ουμανιστικής Ομοσπονδίας και μέλος της Συνέλευσης Εκπροσώπων της Παγκόσμιας Οργάνωσης Κατά των Βασανιστηρίων (OMCT). Συγγραφέας του βιβλίου Αναζητώντας τα χαμένα δικαιώματα στην Ελλάδα. Η σκοτεινή πλευρά της ελληνικής δημοκρατίας (2007).