Σύνδεση συνδρομητών

«Η δεκαετία της χρεοκοπίας; Χάσαμε φίλους».

Παρασκευή, 13 Νοεμβρίου 2026 02:41
The Books' Journal
Η Βάσω Κιντή και ο Ηλίας Κανέλλης στη σκηνή.
The Books' Journal

Τι είπε η Βάσω Κιντή στον Ηλία Κανέλλη στη συνομιλία τους στο Ωδείο Αθηνών

«Τι ήταν για σένα η χρεοκοπία και η δεκαετία της κρίσης;» ρώτησε ο Ηλίας Κανέλλης την Βάσω Κιντή, στη διάρκεια της συνομιλίας τους στη σκηνή της αίθουσας Άρης Γαρουφαλής στο Ωδείο Αθηνών. «Ήταν μια εποχή που χάσαμε φίλους», απάντησε η ομότιμη καθηγήτρια φιλοσοφίας του Πανεπιστημίου Αθηνών, προσθέτοντας ότι οξύνθηκαν τόσο πολύ οι αντιπαραθέσεις με αποτέλεσμα να διαρραγούν φιλίες μιας ζωής, ιδίως για ανθρώπους που είχαν βρεθεί για πολλά χρόνια μαζί, στο χώρο της Αριστεράς.

Η συζήτηση με τη Βάσω Κιντή ήταν η δεύτερη της φετινής, δεύτερης σεζόν της ενότητας εκδηλώσεων-συζητήσεων με γενικό τίτλο «Κι αυτοί είναι η Ελλάδα – Συζητήσεις στο Ωδείο Αθηνών». Ο Ηλίας Κανέλλης υποδέχτηκε την καθηγήτρια αναφερόμενος στα πρώτα μεταπολιτευτικά χρόνια, όταν κι οι δύο συναντήθηκαν στο περιοδικό Πολίτης του Άγγελου Ελεφάντη. «Ήταν η πύρινη μορφή απέναντι στην ολύμπια αταραξία του Αριστείδη Μπαλτά», περιέγραψε την εικόνα της στη ζωή του περιοδικού εκείνης της περιόδου, για να συνοψίσει τη δημόσια δραστηριότητά της τα επόμενα χρόνια: «Στην πορεία, βέβαια, η πύρινη μορφή δεν ακολούθησε το δρόμο της αταραξίας του συναδέλφου της στα πράγματα της φιλοσοφίας», είπε ο Κανέλλης. «Η Βάσω Κιντή αντιτάχθηκε στα λαϊκιστικά και δημαγωγικά χαρακτηριστικά του ΣΥΡΙΖΑ και του Τσίπρα, όταν η χώρα αναγκάστηκε να υπογράψει μνημόνιο για να μη χρεοκοπήσει και να μείνει στην Ευρώπη προσπάθησε να επηρεάσει υπέρ της υποστήριξής του τη ΔΗΜΑΡ στην οποία ανήκε αργανικά, συγκρούστηκε όμως με την κεντρική γραμμή και αποχώρησε. Στη συνέχεια, με πολλές συγκρούσεις, βρέθηκε πάντα στις επάλξεις του ρεαλισμού, ο οποίος επικράτησε έπειτα από μεγάλες περιπέτειες».

Στη συνέχεια, η Βάσω Κιντή έκανε μια σύνοψη της ακαδημαϊκής της εξέλιξης. Σπούδασε χημεία, ανακάλυψε τη φιλοσοφία μέσω των παραδόσεων του καθηγητή Αναστασίου Γιανναρά, γοητεύτηκε από τον Τόμας Κουν χάρη σε ένα βιβλίο του που της έκαναν δώρο, μελέτησε την επιστημολογία με την οποία ασχολήθηκε ιδιαίτερα όταν βρέθηκε να σπουδάζει στην Αμερική, εκπόνησε διδακτορική διατριβή επιστρέφοντας για οικογενειακούς λόγους στην Ελλάδα και ενεπλάκη με το Πανεπιστήμιο σχεδόν τυχαία. Στους σταθμούς της ζωής συγκαταλέγεται το φιλοσοφικό περιοδικό Cogito και βέβαια η σχέση με τον Πολίτη.

Αναφερόμενη στον Πολίτη, έπλεξε το εγκώμιο του Άγγελου Ελεφάντη, του ανεξάρτητου αριστερού στοχαστή που το εξέδιδε, εξαίροντάς τον κυρίως για την έμφαση που έδινε στη μόρφωση και στη φροντίδα για τη γλώσσα αλλά και για το σεβασμό που έτρεφε προς τους συνεργάτες του, πρόσωπα που είχαν περάσει φίλτρο αυστηρής επιλογής, είτε συμφωνούσε είτε διαφωνούσε με τα γραπτά τους. Επισήμανε ότι στο πλαίσιο του Πολίτη δραστηριοποιήθηκαν με αρθρογραφία πολλά γνωστά πρόσωπα από το χώρο της διανόησης της Αριστεράς, τα οποία ιδίως τη δεκαετία της χρεοκοπίας και του αριστερού λαϊκιστικού κύματος διχάστηκαν: κάποιοι πήγαν με τον Τσίπρα και κάποιοι διαφοροποιήθηκαν συγκροτώντας μέτωπο πολεμικής κριτικής εναντίον του. Ανέφερε μάλιστα ότι γίνεται συστηματική προσπάθεια οικειοποίησής του από πρόσωπα που δεν αντιτάχθηκαν στον ΣΥΡΙΖΑ.

Μεγάλο μέρος της συζήτησης περιστράφηκε στα θέματα της πανεπιστημιακής εκπαίδευσης, στις άγονες προσπάθειες μεταρρύθμισής της και στην αποτυχία τους. Κορυφαίο επεισόδιο αυτής της τάσης ήταν η ψήφιση του περίφημου «νόμου Διαμαντοπούλου» για τα πανεπιστήμια, που πολεμήθηκε, εξέθεσε τους καθηγητές οι οποίοι ήρθαν από το εξωτερικό να στελεχώσουν τα συμβούλια διοίκησης και φυλλορρόησε στην πορεία, υπονομευμένος αρχικά κυρίως από στελέχη της ΔΗΜΑΡ στην τρικομματική κυβέρνηση Σαμαρά (ο Κωνσταντίνος Αρβανιτόπουλος εκτίμησε ότι πιέστηκε για ψαλίδισμα κάποιων από τις πρόνοιες του νόνου και υποχώρησε στις πιέσεις)  και, οριστικά, από τις κυβερνήσεις Τσίπρα, μετά το 2015.

Σημαντικό πρόβλημα των πανεπιστημίων είναι η βία, που κατά καιρούς έχει ξεδιπλωθεί σε άγρια περιστατικά. Περιέγραψε προπηλακισμούς και κλείδωμα και της ίδιας σε αίθουσα του πανεπιστημίου από αριστερούς και αναρχικούς φοιτητές και είπε ότι η πιο κακή στιγμή για το πανεπιστήμιο, και συμβολικά και στην πράξη, ήταν η εισβολή κουκουλοφόρων στο γραφείο του Πρύτανη του Οικονομικού Πανεπιστημίου, τον οποίο υποχρέωσαν να φορέσει πλακέτα με αίτημά τους. Πρόσθεσε ότι η καταπολέμηση της βίας είναι ένα μεγάλο στοίχημα και επιβεβαίωσε ακόμα μια φορά τη διαφωνία της με την εγκατάλειψη σχεδίου πανεπιστημιακής αστυνομίας. Πρόσθεσε ωστόσο ότι κατανοεί την επιλογή της κυβέρνησης, που ήταν επιλογή αποφυγής πιθανών άγριων επεισοδίων.

Προσεκτικά αλλά κατηγορηματικά επισήμανε την υποχώρηση του επιπέδου στο πανεπιστήμιο και ιδιαίτερα στις σχολές ανθρωπιστικών σπουδών. Τάχθηκε υπέρ των ιδιωτικών πανεπιστημίων και υπέρ της κατάργησης του άρθρου 16, προκειμένου να πάψει να είναι η Ελλάδα ιδιαίτερη περίπτωση σε ολόκληρο τον κόσμο αλλά και για να γίνει ανταγωνιστική η εκπαίδευση στην Ελλάδα, ιδίως σε περίοδο που έχουν αρχίσει να εγγράφονται σε ξενόγλωσσα τμήματα δημόσιων πανεπιστημίων ξένοι φοιτητές. Τέλος, τόνισε την ανάγκη να επιστρέψει η τεχνική εκπαίδευση ως μεταλυκειακή επιλογή, η οποία για να γίνει δημοφιλής πρέπει να επενδυθεί με μια μυθολογία.

Σε ερώτηση που επικαλέστηκε μια γενική αίσθηση «εγγράμματων ανθρώπων ότι αυτό που κυρίως έχει υποχωρήσει στην Ελλάδα είναι η παιδεία» απάντησε παραπέμποντας στην πολυπλοκότητα των κοινωνιών μας και στην εισβολή της τεχνολογίας που θα αλλάξει τα πάντα. Προβλέπω, είπε, ότι το σχολείο του μέλλοντος θα λειτουργεί εξ αποστάσεως, ότι το μάθημα θα γίνεται διαδικτυακά  κι ότι από τη συνθήκη αυτή θα εξαιρούνται τα παιδιά των ελίτ που θα παρακολουθούν μαθήματα διά ζώσης.

Τέλος, κλήθηκα να απαντήσει τι θα έλεγε στους πρωτοετείς φοιτητές της. Θα τους έλεγα, απάντησε, να εκμεταλλευτούν την ευκαιρία των σπουδών τους και να δουλέψουν για να κερδίσουν γνώσεις, δηλαδή εφόδια για τη ζωή τους, εφόδια που θα χρειαστούν. Άδραξε τη μέρα.

Προσθήκη σχολίου

Όλα τα πεδία είναι υποχρεωτικά. Ο κώδικας HTML δεν επιτρέπεται.