Γιώργος Σκαμπαρδώνης

Ο ποιητής Τίτος Πατρίκιος, η καθηγήτρια Βάσω Κιντή, ο διοικητής της Τράπεζας της Ελλάδος Γιάννης Στουρνάρας, η καθηγήτρια Βάνα Νικολαΐδου-Κυριανίδου,  η υπουργός Πολιτισμού Λίνα Μενδώνη, ο διοικητής της Εθνικής Αρχής Κυβερνοασφάλειας Μιχάλης Μπλέτσας, η μόνιμη υπηρεσιακή υφυπουργός Εξωτερικών Αλεξάνδρα Παπαδοπούλου, ο συγγραφέας Γιώργος Σκαμπαρδώνης είναι τα πρόσωπα που συνομιλούν με τον Ηλία Κανέλλη στον φετινό, δεύτερο κύκλο των εκδηλώσεων-συζητήσεων με γενικό τίτλο «Κι αυτοί είναι η Ελλάδα. Συζητήσεις στο Ωδείο Αθηνών».

Η περσινή πρώτη επιτυχημένη σειρά εκδηλώσεων στο Ωδείο Αθηνών συνεχίζεται και φέτος, με την ίδια παρεμβατική διάθεση και με προσκεκλημένους που την εγγυώνται. Οι ακριβείς ημερομηνίες θα ανακοινωθούν τις επόμενες ημέρες.  

Την 1η Οκτωβρίου, ο Τίτος Πατρίκιος

Ο πρώτος προσκεκλημένος της φετινής χρονιά, την Πέμπτη 1η Οκτωβρίου στις 7.30 μ.μ., είναι ο ποιητής Τίτος Πατρίκιος, από τους σημαντικότερους εν ζωή Έλληνες ποιητές, η τελευταία εν ζωή μεγάλη ποιητική μορφή της πρώτης μεταπολεμικής γενιάς. Γεννήθηκε στην Αθήνα το 1928, γιος των ηθοποιών Σπύρου και Λέλας Πατρικίου. Έφηβος ακόμη συμμετείχε στην Αντίσταση, αρχικά στην ΕΠΟΝ και έπειτα στον ΕΛΑΣ. Το 1944 καταδικάστηκε σε θάνατο από συνεργάτες των Γερμανών και σώθηκε την τελευταία στιγμή. Αργότερα, λόγω των αριστερών του πεποιθήσεων, εξορίστηκε στη Μακρόνησο και στον Άη Στράτη. Σπούδασε νομικά στην Αθήνα και κοινωνιολογία στο Παρίσι και εργάστηκε ως δικηγόρος, κοινωνιολόγος και μεταφραστής.

Η ποίησή του είναι βαθιά πολιτική, αλλά όχι κομματική ή συνθηματολογική. Μιλά για:

*την Κατοχή, τον Εμφύλιο, την εξορία και την Αριστερά,

*τη μνήμη και τον τρόπο με τον οποίο παραμορφώνεται,

*την ήττα, την ενοχή και τις αυταπάτες μιας γενιάς,

*τον έρωτα, το γήρας και τη φθορά,

*τη σχέση της ποίησης με την πραγματική ζωή.

Το σημαντικό με τον Τίτο Πατρίκιο είναι η διαρκής αυτοκριτική του. Δεν παρουσιάζει τον εαυτό του ως αθώο ήρωα της Ιστορίας. Εξετάζει τις βεβαιότητες της δικής του παράταξης, τις αποτυχίες, τις υποχωρήσεις και τους συμβιβασμούς της. Γι’ αυτό η ποίησή του παραμένει πολιτική χωρίς να γίνεται προπαγάνδα. Αυτή, άλλωστε, η ενεργός συσχέτιση της ζωής του και των πεποιθήσεών του με την κινητικότητα της ζωής τον έκανε να αντιπαρατεθεί στα λαϊκιστικά πειράματα της περασμένης δεκαετίας, που συνέβαλαν καθοριστικά στην περιπετειώδη αντιμετώπιση από την κοινωνία και το πολιτικό σύστημα της χρεοκοπίας και των μνημονίων.

Πρωτοεμφανίστηκε το 1943 με πρώτη συλλογή τον Χωματόδρομο, το 1954. Στα βασικά έργα του ανήκουν επίσης η Μαθητεία, η Προαιρετική στάση, η Θάλασσα επαγγελίας, οι Αντιδικίες, οι Αντικριστοί καθρέφτες, οι Παραμορφώσεις, η

Μαθητεία ξανά, Η αντίσταση των γεγονότων, Η πύλη των λεόντων, Σε βρίσκει η ποίηση, κ.ά. Η συγκεντρωτική έκδοση των ποιημάτων του κυκλοφορεί σε δύο τόμους, Ποιήματα Α’ (1943-1959) και Ποιήματα Β’ (1959-2017), από τις εκδόσεις Κίχλη.

Υπήρξε ιδρυτικό μέλος της ιστορικής Επιθεώρησης Τέχνης και έχει μεταφράσει, μεταξύ άλλων, Σταντάλ, Αραγκόν, Μαγιακόφσκι, Νερούντα, Γκόγκολ και Λούκατς.

Ο Πατρίκιος είναι ο ποιητής που μετατρέπει την προσωπική περιπέτεια και την Ιστορία σε νηφάλια αυτογνωσία.

«Κι αυτοί είναι η Ελλάδα» στη διασπορά

Οι εκδηλώσεις «Κι αυτοί είναι η Ελλάδα», αυτή τη χρονιά, θα μεταφερθούν σε διάφορες πόλεις σε ολόκληρο τον κόσμο, όπου ζει και ανασαίνει ο ελληνισμός. Προετοιμάζονται οι πρώτες εκδηλώσεις και σύντομα θα ανακοινωθούν οι τόποι, οι χρόνοι και τα πρόσωπα.

Στο μεταξύ, ετοιμάζεται το βιβλίο, Κι αυτοί είναι η Ελλάδα ΙΙ. Συζητήσεις στο Ωδείο Αθηνών 2025-2026, στο οποίο θα συγκαταλεχθούν τα κείμενα όλων των περσινών συνομιλιών. Όλες οι συνεντεύξεις έχουν κινηματογραφηθεί και, πολύ σύντομα, θα γίνουν προσβάσιμες στο κοινό.

Το Books’ Journal από τον επόμενο μήνα εισέρχεται στον 17ο χρόνο συνεχούς κυκλοφορίας και αναπτύσσεται συνεχώς, μαχητικό και νηφάλιο, με πίστη στη δημοκρατία, στην πνευματικότητα, στη γνώση και στην καινοτομία. Σας περιμένουμε κάθε μήνα όχι μόνο όπου διατίθεται το νέο τεύχος μας αλλά και στο Ωδείο Αθηνών.  

Γιώργος Σκαμπαρδώνης, Ήλιος με ξιφολόγχες. Mυθιστόρημα, Πατάκη, Αθήνα 2023, 416 σελ.

Εθνικιστές εναντίον αριστερών και εβραίων, βενιζελικοί κατά βασιλικών, τροτσκιστές κατά κομμουνιστών, 140.000 πρόσφυγες, κομιτατζήδες, παρακρατικοί, πράκτορες ξένων δυνάμεων, απεργίες και δολοφονίες. Όλοι εναντίον όλων, αυτό ήταν η Θεσσαλονίκη του 1931. Ο ταγματάρχης Γόρδιος Κλήμεντος, επικεφαλής της αντικατασκοπίας στη Θεσσαλονίκη, που υποφέρει από ένα ανεξέλεγκτο ερωτικό πάθος, προσπαθεί να κρατήσει τις αρχές του στον απελπισμένο αγώνα του να ελέγξει τη δυναμική των γεγονότων, τα οποία καταλήγουν, τον Ιούνιο του 1931, στην πρώτη μεγάλη επίθεση κατά των εβραίων στην Ευρώπη του 20ού αιώνα: στο πογκρόμ και στον εμπρησμό του εβραϊκού συνοικισμού Κάμπελ. Ο Γιώργος Σκαμπαρδώνης χειρίζεται υποδειγματικά τη σχέση του μυθιστορήματος με την ιστορία. [ΤΒJ]