Κυριακή, 19 Ιουνίου 2016

Η μωβ βροχή

Κατηγορία Παρεμβάσεις
Γράφτηκε από την  Δημοσιεύθηκε στο Παρεμβάσεις Τεύχος 66
Το εξώφυλλο του New Yorker, εμπνευσμένο από την επιτυχία του Πρινς “Purple Rain”, που φιλοτεχνήθηκε από τον Bob Staake λίγο μετά την αναγγελία του θανάτου του.  Το εξώφυλλο του New Yorker, εμπνευσμένο από την επιτυχία του Πρινς “Purple Rain”, που φιλοτεχνήθηκε από τον Bob Staake λίγο μετά την αναγγελία του θανάτου του. Bob Staake / The New Yorker

 

Ποιος ήταν μουσικά ο Πρινς που πέθανε στις 21 Απριλίου 2016. Μια εν θερμώ προσέγγιση ενός φαινομένου, αναδημοσίευση από το Books' Journal 66, Mάιος 2016. 

 

 

Ακόμη και ο πιο σκληροπυρηνικός ροκάς της δεκαετίας του 1980 στην Ελλάδα, αυτός που είχε τραφεί με το μεγαλειώδες και αξεπέραστο ροκ της δεκαετίας του 1960, τη μουσική, δηλαδή, των ιερών τεράτων του ροκ –Beatles, Rolling Stones, Ντύλαν, Who, Νηλ Γιανγκ–, αυτός που σεβόταν βαθιά το μπλουζ και καταλάβαινε τη σημασία της τζαζ είχε ένα «ένοχο μυστικό»: άκουγε –και του άρεσαν– τραγούδια του Πρινς. Δεν το παραδεχόταν ανοιχτά, αλλά σίγουρα είχε αναγνωρίσει τις θαυμάσιες μελωδίες όπως το “Purple Rain” και σίγουρα είχε διασκεδάσει με το “Kiss”, το παιγνιώδες φάνκυ τραγούδι του, το οποίο παιάνιζε σε όλη την ελληνική επικράτεια στα μέσα και κατά το τέλος της δεκαετίας του 1980. 

 

Ο Πρινς μεσουράνησε λίγο πριν από το τέλος του Ψυχρού Πολέμου. Τη μεταβατική, μουσικά, δεκαετία του 1980, έλαμψε ως συνθέτης, κιθαρίστας, και ερμηνευτής όχι μόνο παγκόσμιων μουσικών επιτυχιών αλλά και ως εκφραστής της απελευθερωτικής δύναμης της μουσικής. Ήταν το αντίπαλο δέος στον περφεξιονίστα αλλά αντισηπτικό βασιλιά της μαύρης ποπ, τον Μάικλ Τζάκσον. Και ανεξαρτήτως του πόσο εξυπηρετούσε τις πωλήσεις των δισκογραφικών εταιρειών η «έχθρα» ανάμεσα στον Πρινς και τον Μάικλ Τζάκσον, είναι αλήθεια ότι ο Πρινς ήταν πιο ευφάνταστος, πιο δημιουργικός, πιο καλλιτέχνης, από τον «αντίπαλό» του. Ο Πρινς ήξερε πού «πατούσε» μουσικά: ήξερε ότι η μουσική του ερχόταν κατ’ ευθείαν από τον Λιτλ Ρίτσαρντ, τον Φατς Ντόμινο, από όλους τους σπουδαίους μαύρους καλλιτέχνες της δεκαετίας του 1950, που δημιούργησαν ουσιαστικά το ροκ εν ρολ. Ήξερε επίσης ότι αυτό, το ροκ εν ρολ των μαύρων, έγινε μουσική που την επόμενη δεκαετία, του 1960, κατέκτησε τον κόσμο, επειδή ανέλαβαν τη συνέχισή του οι «Εγγλέζοι», μια ολόκληρη γενιά καλλιτεχνών που έγραφε  μελωδίες με ρυθμό και που κατάλαβε ότι η μουσική γίνεται καλύτερη άμα της προσθέσεις και «λόγια που έχουν κάτι να πουν».

 

Ο Μάικλ Τζάκσον χόρευε καλύτερα όμως από ένα σημείο και μετά, το δέρμα του «ξάσπριζε» μέρα με την ημέρα και απασχολούσε τα ταμπλόιντ κυρίως με την ψύχωσή του να μοιάσει φυσιογνωμικά στην Νταϊάνα Ρος. Την ίδια εποχή, ο Πρινς ανέβαζε στη σκηνή τα κορίτσια του, τους έδινε τραγούδια και φωνή, τους έδινε ευκαιρίες, ήταν πιο φεμινιστής από τους φεμινιστές και ας τον κατηγορούσαν για σεξισμό στους στίχους του. Σε ένα σχετικά άγνωστο τραγούδι του 1981, το “Sexuality”, oΠρινς παρακινεί τον κόσμο να ξεσηκωθεί γιατί «η σεξουαλικότητα είναι το μόνο που έχουμε». Δεν ήταν αφελής ο καλλιτέχνης, αντιλαμβανόταν πόσο είχε αλλάξει η εποχή, ότι οι συνθήκες της αθωότητας του τέλους της δεκαετίας του 1960 με τα χίπικα λιβανίσματα είχαν περάσει ανεπιστρεπτί και ότι η εποχή σήκωνε τώρα περισσότερο ακτιβισμό και περισσότερο σεξ.

 

Η σχέση του Πρινς με το σεξ ήταν εντελώς προσωπική του υπόθεση, τη χειριζόταν όμως με τρόπο που ωφελούσε τη δημόσια εικόνα του και ποτέ εις βάρος της καλλιτεχνικής του αξίας. Όταν ο Πρινς φωτογραφιζόταν γυμνός για το εξώφυλλο ενός δίσκου του, το έκανε ασφαλώς με δόση ναρκισσισμού, όμως ο δίσκος πουλούσε γιατί το κοινό αναγνώριζε ότι περιείχε τραγούδια, περιείχε μουσική.

 

Στη γενναιοδωρία του, ο Πρινς έδινε αποσπάσματα των τραγουδιών του για να τα χρησιμοποιήσουν στις μουσικές τους “μείξεις” οι ράπερ που άρχιζαν τότε να επιβάλουν το ιδίωμά τους. Υπήρχε όμως μια θεμελιώδης διαφορά: ο Πρινς, όπως και ο Τζέιμς Μπράουν και ο Σαμ Κουκ πριν από αυτόν, δεν είχε καμιά σχέση με τους ράπερ της ευκολίας, όλους αυτούς τους ανέμπνευστους “α-λεξικούς”, που επειδή κουνούν απειλητικά τα χέρια τους, επειδή “φτύνουν” μονότονα τις λέξεις  και επειδή αποκαλούν τις γυναίκες “σκύλες” νομίζουν ότι υπηρετούν ένα επαναστατικό μουσικό είδος.

 

Ο Πρινς λατρεύτηκε από το κοινό και τους ομοτέχνους του για τη μουσική του, για τη γενναιοδωρία του και για το ανοιχτό μυαλό του. Πέρασε από αυτόν τον πλανήτη ως σημαντικός δημιουργός. «Ζούμε σε έναν κόσμο που κατακλύζεται από τουρίστες», έλεγε ένας άλλος στίχος του τραγουδιού΄“Sexuality” του 1981.

 

Και ο Πρινς δεν υπήρξε ποτέ του τουρίστας. 

 

 

 

Μαρίλια Παπαθανασίου

Δημοσιογράφος. Έχει εργαστεί στο Βήμα και στην Καθημερινή. Μέλος της συντακτικής ομάδας του Books' Journal.

Προσθηκη σχολιου

Τα πεδία με * είναι υποχρεωτικά