Τρίτη, 19 Ιουλίου 2016

Περί στρατού στην Τουρκία και άλλες ιστορίες

Κατηγορία Γνώμες
Γράφτηκε από τον  Δημοσιεύθηκε στο Γνώμες web only
Κωνσταντινούπολη, 15 Ιουλίου, λίγο πριν από τα μεσάνυχτα. Στρατιώτης φρουρός τραπεζών, την ώρα της εκδήλωσης του πραξικοπήματος. Κωνσταντινούπολη, 15 Ιουλίου, λίγο πριν από τα μεσάνυχτα. Στρατιώτης φρουρός τραπεζών, την ώρα της εκδήλωσης του πραξικοπήματος. Murad Sezer / Reuters

Προκειμένου να διαμορφώσει κανείς πραγματική εικόνα για το τι συμβαίνει στην Τουρκία είναι απαραίτητο να κατανοηθεί τι σημαίνει στρατός.

Ο στρατός στην Τουρκία είναι πλήρως αυτονομημένος και από την κυβέρνηση και από την κοινωνία και από την οικονομία.

Το υπουργείο Εθνικής Αμύνης είναι απλώς περιτύλιγμα μιας θέσης άνευ αρμοδιοτήτων και εξουσίας.

Οι προμήθειες, η πολεμική-αμυντική βιομηχανία, οι δεκάδες βιομηχανικές μονάδες άλλων κλάδων, που ανήκουν στο στρατό ελέγχονται απ’ ευθείας, από το επιτελείο…

Οι αξιωματικοί ζουν σε δικές τους συνοικίες, περιτοιχισμένες και καλά φυλασσόμενες, τα παιδιά τους πηγαίνουν σε ειδικά σχολεία, ψωνίζουν από τα δικά τους μαγαζιά, κάνουν διακοπές στα δικά τους θέρετρα, στα καλύτερα μέρη όλης της Τουρκίας.

Είναι μια ξεχωριστή κοινωνική τάξη, διά βίου μάλιστα, διότι οι συνταξιούχοι αμέσως προσλαμβάνονται, μετά τη συνταξιοδότηση, σε κάποια από τις πολλές βιομηχανίες που διαθέτει ο στρατός, σε υψηλές θέσεις…

Αυτός λοιπόν, ο στρατός θεωρούνταν εγγυητής του πολιτεύματος και της τζουμχουριέτ.

Θα θυμάστε σίγουρα, την υπόθεση Ερκενεκόν, τη «Βαριοπούλα», που ξέσπασε στην πρώτη θητεία του Ερντογάν στην πρωθυπουργία της χώρας…

Ανώτατοι αξιωματικοί, πρώην αρχηγοί του στρατού και δεκάδες υψηλόβαθμοι συνταξιούχοι αξιωματικοί, συλλαμβάνονταν κάθε μέρα και οδηγούνταν στις φυλακές, κάποια στιγμή μάλιστα οι πρώτοι καταδικάστηκαν. Ωστόσο, πριν καν αρχίσει η δίκη για τους υπόλοιπους, και αφού δόθηκε χάρη στον τότε αρχηγό στρατού Οζγκιόκ, εάν ενθυμούμαι καλά, όλα ξεχάστηκαν, οι καταδικασθέντες άρχισαν να βγαίνουν σιγά σιγά από τις φυλακές και η ιστορία ξεθύμανε.

Τι συνέβαινε λοιπόν; Η υπόθεση ήταν σκευωρία εναντίον των αξιωματικών ή μήπως, υπήρξε κάποιος συμβιβασμός;

Σίγουρα συνέβη το δεύτερο. Το ερώτημα όμως είναι τι είδους συμβιβασμός έγινε και, κυρίως, ποιο ήταν το βάθος συνεννόησης του στρατού με την κυβέρνηση Ερντογάν εκείνη τη συγκυρία.

Το μόνο σίγουρο, είναι ότι όλοι μίλησαν για πλήγμα, που κατάφερε ο «σουλτάνος» στο βαθύ κράτος…

Ο στρατός όμως έχασε μεγάλο κομμάτι από την πίτα της οικονομίας, την οποία χειριζόταν μόνος του και χωρίς κανέναν έλεγχο…

Αυτό, οι στρατιωτικοί δεν υπήρχε πιθανότητα να το καταπιούν…

Διά ταύτα και θα είδατε, όσοι παρακολουθείτε από κοντά τα τουρκικά, την πελώρια αύξηση των δαπανών για τα εξοπλιστικά προγράμματα, μέχρι και το 2018…

Ποσά δυσθεώρητα – και όλα για να κατευναστούν τα πνεύματα και η σύγκρουση που υπέβοσκε, με τις αυθαιρεσίες του Ερντογάν και την αύξηση της επιρροής της στρατοχωροφυλακής, της τζανταρμερίας δηλαδή, κυρίως στον εμφύλιο πόλεμο, με τους Κούρδους.

Οι πραξικοπηματίες έχουν σχέση με τις ισχυρές παρουσίες του Τζεχαπέ στο στρατό ενώ είναι κυρίως νατοϊκής, και πλήρους αμερικανικής εκπαίδευσης. Το εξωφρενικό είναι ότι η εκδήλωση του πραξικοπήματος έγινε ενώ ο Ερντογάν είχε αρχίσει να καταπίνει το κώνειο ενλω προσπαθούσε να γυρίσει τις σχέσεις της χώρας και με τη Ρωσία και με το Ισραήλ.

Το γεγονός ότι οι δυτικοί ηγέτες δεν πήραν θέση κατά την εκδήλωση του πραξικοπήματος, παρά μονάχα μετά τις τρεις τα ξημερώματα του Σαββάτου, περιμένοντας κάτι να τους βγει, μάλλον δεν είναι τυχαίο γεγονός…

Οι πραξικοπηματίες έναν στόχο είχαν πρώτα και κύρια: να «καθαρίσουν» τον «σουλτάνο». Τίποτε άλλο…

Κάποιοι από τον κλειστό κύκλο αυτομόλησαν κι έτσι έμαθε ο Ερντογάν τον κίνδυνο που διατρέχει. Τον μετακίνησαν εγκαίρως κι έτσι γλίτωσε, ενώ στο ξενοδοχείο όπου διέμενε έγινε πραγματικός πόλεμος….

Με το που έμαθαν οι αξιωματικοί ότι απέτυχε ο πρώτος στόχος, έχασαν πολλές δυνάμεις που δεν κινητοποιήθηκαν - κυρίως στην Κωνσταντινούπολη.

Παρ όλα αυτά ο πόλεμος συνεχιζόταν αμείωτος στην Άγκυρα, οπότε κι εδώ πιστεύω ότι υπήρξε δεύτερη συνεννόηση και συμβιβασμός. Ο χρόνος θα δείξει το περιεχόμενο και την έκταση του. Σίγουρα όμως υπήρξε συμβιβασμός – και δεν είναι καθόλου τυχαίο ότι ο Ερντογάν παραμένει ακόμη στην Πόλη και δεν μετακινείται προς την Άγκυρα…

Έπεται συνέχεια…

Μιχάλης Τριανταφυλλίδης

Σύμβουλος επιχειρήσεων.

Προσθηκη σχολιου

Τα πεδία με * είναι υποχρεωτικά