Παρασκευή, 20 Νοεμβρίου 2015

Παγκόσμια Ημέρα Δικαιωμάτων Παιδιού: oι μισοί Έλληνες Ρομά δεν πάνε σχολείο

Κατηγορία Γνώμες
Γράφτηκε από τον  Δημοσιεύθηκε στο Γνώμες web only
Σε καμιάν άλλη ευρωπαϊκή χώρα οι Ρομά που δεν πήγαν και δεν πάνε σχολείο δεν πλησιάζουν το 50%. Σε καμιάν άλλη ευρωπαϊκή χώρα οι Ρομά που δεν πήγαν και δεν πάνε σχολείο δεν πλησιάζουν το 50%. Οργανισμός Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης (FRA)

Σήμερα Παγκόσμια Ημέρα για τα Δικαιώματα του Παιδιού σχεδόν κανένας και καμιά δεν θα θυμηθεί τα πιο αδικημένα παιδιά της Ευρώπης, τα παιδιά Ρομά και τα πιο αδικημένα παιδιά Ρομά στην Ευρώπη, τα παιδιά Ρομά στην Ελλάδα…


Η 20ή Νοεμβρίου έχει θεσμοθετηθεί από τον ΟΗΕ και από τις χώρες μέλη του ως Παγκόσμια Ημέρα Δικαιωμάτων του Παιδιού καθώς η Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ ψήφισε στις 20 Νοεμβρίου 1959 τη Διακήρυξη για τα Δικαιώματα του Παιδιού και στις 20 Νοεμβρίου 1989 τη Σύμβαση για τα Δικαιώματα του Παιδιού. Δεν υπάρχει άλλη Σύμβαση του ΟΗΕ που να έχουν υπογράψει και οι 197 χώρες μέλη του: οι 196 την έχουν επίσης κυρώσει ενώ 1 δεν την έχει κυρώσει… οι ΗΠΑ.[1]

Με την ευκαιρία της επετείου αυτής υπενθυμίζουμε δύο διαγράμματα από την έρευνα της Ευρωπαϊκής Ένωσης που δημοσιεύθηκε πριν ένα χρόνο «Εκπαίδευση: η κατάσταση των Ρομά σε 11 Χώρες-Μέλη της ΕΕ» με σημαντικούς πληθυσμούς Ρομά.[2]

Σχεδόν οι μισοί Ρομά της Ελλάδας πάνω από 16 ετών (44%) δεν πήγαν ποτέ σχολείο. Δεύτερη χειρότερη χώρα, σημαντικά πίσω από την Ελλάδα, η Πορτογαλία με 32% και ακολουθούν Γαλλία και Ρουμανία με 24%, Ιταλία με 21%, Ισπανία με 17%, Πολωνία με 13%, Βουλγαρία με 9% , Ουγγαρία με 3%, Τσεχία και Σλοβακία με 1%. Αξιοσημείωτη η σχεδόν πλήρης ένταξη στην εκπαίδευση στις πρώην κομμουνιστικές χώρες (πλην Ρουμανίας) και η ελλιπής ως ελλιπέστατη ένταξη στις δημοκρατικές χώρες της ΕΕ.

Στην Ελλάδα η κατάσταση δεν βελτιώνεται σήμερα, αφού 43% των παιδιών σε ηλικία υποχρεωτικής εκπαίδευσης (κάτω των 16 ετών) δεν πηγαίνουν σχολείο. Χωρίς βελτίωση και οι άλλες δύο βαλκανικές χώρες Ρουμανία με 22% και η Βουλγαρία με 12%. Σημαντική βελτίωση αντίθετα στην Πορτογαλία με 14%, στην Ιταλία με 13%, στη Γαλλία με 11%, στην Πολωνία με 7% και στην Ισπανία με 6%. Οριακά ανησυχητικό πως τα σχεδόν μηδενικά ποσοστά μη φοίτησης σε σχολεία σε Τσεχία,  Σλοβακία και Ουγγαρία μεταξύ Ρομά πάνω 16 ετών συνυπάρχουν με ένα 7% παιδιών Ρομά που δεν πάνε σήμερα σχολείο σε Τσεχία και Σλοβακία και ένα 5% στην Ουγγαρία.

Ας σταματήσουμε  να καταφεύγουμε στο βολικό άλλοθι πως οι γονείς Ρομά δεν στέλνουν τα παιδιά σχολείο και πως αν δεν στέλνουν τα παιδιά στο σχολείο θα έπρεπε να τους έκοβαν τα επιδόματα. Γιατί από τότε που πήγε η Θάλεια Δραγώνα στο Υπουργείο Παιδείας ως Ειδική Γραμματέας, με την εμπειρία που είχε άλλαξε την πρακτική ώστε το επίδομα για τη φοίτηση να δίνεται στο τέλος του έτους μόνο αν υπάρχει τακτική παρακολούθηση.

Πόσο στερεοτυπικά λάθος είναι επίσης να επικαλούνται κάποιοι και κάποιες τη μη δήλωση γέννησης παιδιών Ρομά που δήθεν εμποδίζει την εγγραφή στα σχολεία αφού σήμερα δεν μπορείς να φύγεις από μαιευτήριο χωρίς δήλωση γέννησης. Να επικαλούνται επίσης την απουσία εμβολιασμών ενώ για τους εμβολιασμούς υπάρχουν πολλές εγκύκλιοι του Υπουργείου Παιδείας που προβλέπουν πώς πρέπει να γίνονται σε όσα παιδιά δεν τους έχουν κάνει πέρα από το ότι με τόσα προγράμματα εμβολιασμών παιδιών Ρομά που χρηματοδοτούνται υπάρχει πολλαπλός εμβολιασμός σε μερικές κοινότητες.

Ας αναρωτηθούμε επίσης πώς να τα στείλουν τα παιδιά κάποιοι γονείς Ρομά όταν η πολιτεία δεν βάζει μεταφορικό μέσο για να πάνε σχολείο ενώ βάζει για μη Ρομά; Ή όταν τα πάνε οι γονείς και τα απορρίπτει ο διευθυντής; Ή δεν τα απορρίπτει αλλά ανέχεται το ρατσισμό σε βάρος των παιδιών; Ή... Ή...; Και γιατί καταδικάστηκε η Ελλάδα 3 φορές από το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Δικαιωμάτων του Ανθρώπου (καμιά άλλη χώρα δεν καταδικάστηκε πάνω από μια φορά) για τη (μη) εκπαίδευση των Ρομά; Και γιατί διευθυντές και διευθύντριες που πραγματικά ενδιαφέρονται κατορθώνουν να υπάρχει τακτική φοίτηση και όταν υπάρχει αδικαιολόγητη μη φοίτηση εφαρμόζουν το νόμο που τους επιβάλει να το αναφέρουν στις εισαγγελίες; Και γιατί οι εισαγγελίες όταν παίρνουν τέτοιες αναφορές τις πετάνε στα σκουπίδια ενώ για την περίπτωση του παιδιού που η μητέρα ήθελε κατ’ οίκο διδασκαλία έφτασαν να της πάρουν την κηδεμονία;

Σήμερα λοιπόν που μιλάμε για τα δικαιώματα των παιδιών την Ελλάδα, ας παραδεχθούμε για άλλη μια φορά πως για το θεμελιωδέστερο δικαίωμα για την ένταξη των παιδιών Ρομά στην κοινωνία, το δικαίωμα στην εκπαίδευση, «κάτι τρέχει στα γύφτικα» για κυβέρνηση, κόμματα αλλά και κοινωνία ευρύτερα.


Παναγιώτης Δημητράς

Εκπρόσωπος του Ελληνικού Παρατηρητηρίου των Συμφωνιών του Ελσίνκι (ΕΠΣΕ), μέλος της Γραμματείας της Ένωσης Ουμανιστών Ελλάδας (ΕΝΩ.ΟΥΜ.Ε.), μέλος του Εκτελεστικού Γραφείου της Ευρωπαϊκής Ουμανιστικής Ομοσπονδίας και μέλος της Συνέλευσης Εκπροσώπων της Παγκόσμιας Οργάνωσης Κατά των Βασανιστηρίων (OMCT). Συγγραφέας του βιβλίου Αναζητώντας τα χαμένα δικαιώματα στην Ελλάδα. Η σκοτεινή πλευρά της ελληνικής δημοκρατίας (2007).

Προσθηκη σχολιου

Τα πεδία με * είναι υποχρεωτικά