Πλάμεν Τόντσεφ

Πλάμεν Τόντσεφ

Διεθνολόγος και πολιτικός αναλυτής.

Οι τρομακτικές εικόνες από το Παρίσι με παρακίνησαν σήμερα το πρωί να ξαναδιαβάσω για πολλοστή φορά το άρθρο του Σάμιουελ Χάντινγκτον (Samuel Huntington) για τη σύγκρουση πολιτισμών. Το βρίσκω πολύ καλογραμμένο και εξαιρετικά επιτυχημένο, στο βαθμό που δεν παύει να συζητείται εδώ και πάνω από είκοσι χρόνια, μετά τη δημοσίευσή του το 1993. Αυτός δεν είναι ο σκοπός ενός ακαδημαϊκού άρθρου – να προκαλέσει συζήτηση;

Την αποπομπή της Κατερίνας Σαββαΐδου από τη θέση της γενικής γραμματέως Δημοσίων Εσόδων αποφάσισε ομόφωνα το Υπουργικό Συμβούλιο. Η Γενική Γραμματέας Δημοσίων Εσόδων δεν έχει παυθεί ακόμη γιατί θα ήταν παράνομο: η παράβαση καθήκοντος απαιτεί παραπομπή στο ακροατήριο, όχι ποινική δίωξη. Ωστόσο, η επιλογή της κυβέρνησης να υπονομεύσει, και αυτή, τη λειτουργία μιας ανεξάρτητης αρχής τόσο κομβικής για την ανάκαμψη της οικονομίας δίνει έναν τόνο αυταρχισμού και οίησης σε έναν χώρο ο οποίος πολιτεύθηκε κραδαίνοντας το ηθικό πλεονέκτημα. [ΤΒJ]

 

Στη γνωστή ταινία The Truman Show ο πρωταγωνιστής παρακολουθείται σε κάθε του βήμα από χιλιάδες κρυμμένες κάμερες και από πολλά εκατομμύρια θεατές χωρίς να το υποψιάζεται. Δεν γνωρίζει ότι καταγράφονται τα πάντα στην καθημερινότητά του, ακόμη και η προσωπική του ζωή. Όλα κυλούν ομαλά κι όλοι οι άνθρωποι είναι χαμογελαστοί, μέσα σε μια σουρεαλιστική τάξη και ασφάλεια. Κατά περίεργο τρόπο, η Βόρεια Κορέα μοιάζει με μια αντεστραμμένη εκδοχή της ταινίας. Με τη διαφορά ότι ένας πρωταγωνιστής παρακολουθεί εκατομμύρια κατοίκους της χώρας και έχει την απόλυτη εξουσία επί της ζωής τους, μέσα σε μια εξ ίσου σουρεαλιστική τάξη. Αναδημοσίευση, με αφορμή την πυρηνική δοκιμή του καθεστώτος Κιμ Γιονγκ Ουν.

Προς μεγάλη μου έκπληξη, με συλλαμβάνω να διαβάζω εμβριθώς σπαραξικάρδια κείμενα απογοητευμένων συριζαίων. Να το κοιτάξω μήπως είναι σοβαρή η κατάστασή μου; Όλες οι συστάσεις για ψυχιάτρους ευπρόσδεκτες, αλλά νομίζω ότι μόνος μου έχω βρει την αιτία του νοσηρού εθισμού που αναπτύσσω τις τελευταίες μέρες.

«Παρακολουθούμε με ενδιαφέρον το παραλήρημα αλαζονείας και την κρίση εξουσιομανίας μιας προέδρου της Βουλής που συμπεριφέρεται ως δικτάτορας. Νομίζει πως είναι το θεσμικό επίκεντρο του πολιτεύματος ενώ είναι απλά μια λάθος επιλογή». Η παραπάνω ανακοίνωση του πρωθυπουργικού γραφείου κατά της προέδρου της Βουλής αναζωπυρώνει το μίσος που υπέφωσκε ανάμεσα σε πρώην «συντρόφους» και, πλέον, εκφράζεται με βίαια λόγια...

Τελικά, πέρα από όσα ακούγονται και γράφονται αυτές τις μέρες, μένει να δούμε αν ο Τσίπρας θα έχει τα κότσια, και κυρίως τα πολιτικά περιθώρια, να προχωρήσει σε εκλογές το συντομότερο – που, αν γίνουν, θα είναι άλλη μια απόδειξη του πόσο ανεύθυνος και εξουσιομανής είναι ο σημερινός πρωθυπουργός. 

 

Το ΔΝΤ είναι «σύμμαχός μας, καθώς πιέζει για κούρεμα του τεράστιου χρέους της Ελλάδας, αλλά μη ζητά και πολλά από μας – π.χ. εφαρμοστικούς νόμους και αξιολόγηση!

Η Μέρκελ διακυβεύει πολλά στη Γερμανία, αλλά τι μας νοιάζει εμάς – καλά να πάθει! {άλλωστε, να, την κέρδισε την ψηφοφορία)

Και δεν αξίζει καν να μιλήσουμε για άλλα κακομοίρικα Κοινοβούλια στην Ευρωζώνη που καλούνται να συναινέσουν στο τρίτο μνημόνιο...

Ωστόσο, μια προσεκτική ανάγνωση του παζλ στο εξωτερικό με αφορμή το ελληνικό ζήτημα δείχνει ότι:

- Κανείς πιστωτής δεν θα δεχθεί να επικυρωθεί η συμφωνία, να ξεκινήσει η εκταμίευση των χρημάτων (προκειμένου η Ελλάδα να καλύψει επείγουσες υποχρεώσεις της προς την ΕΚΤ και άλλους δανειστές) και την επομένη ο Τσίπρας να ζητήσει ψήφο εμπιστοσύνης, πόσο μάλλον να μπουμπουνίσει εκλογές με αβέβαιη έκβαση.

- Είναι δεδομένο ότι όλοι οι εταίροι θα μιλούν επισήμως για αναφαίρετο δικαίωμα των Ελλήνων να κάνουν εκλογές, αλλά παρασκηνιακά θα ασκούνται έντονες πιέσεις πάνω στον Τσίπρα και η πρόταση του Σόιμπλε για time-out από την Ευρωζώνη παραμένει στο τραπέζι.

Με τούτα και μ' εκείνα, μένει να δούμε κατά πόσο ο Τσίπρας θα έχει τα κότσια, και κυρίως τα πολιτικά περιθώρια, να προχωρήσει σε εκλογές το συντομότερο – που, αν γίνουν, θα είναι άλλη μια αποδειξη του πόσο ανεύθυνος και εξουσιομανής είναι. Οσο και να μην μας απασχολεί αυτό στην ωραιότερη χώρα του κόσμου με τον εξυπνότερο λαό του πλανήτη, η υφήλιος δεν περιστρέφεται γύρω από την Αριστερή Πλατφόρμα και την Επιτροπή Αλήθειας για το Χρέος της Ζωής Κωνσταντοπούλου. Ούτε κρατάει την ανάσα της η διεθνής κοινότητα περιμένοντας το αποτέλεσμα του συνεδρίου του ΣΥΡΙΖΑ και το ξεκαθάρισμα λογαριασμών μεταξύ Αλέξη Τσίπρα, Παναγή Λαφαζάνη και Ζωής.

Με το βαθμό εξάρτησης της Ελλάδας από τους ξένους πιστωτές, τα μέχρι πρότινος νταούλια και οι ζουρνάδες του Τσίπρα έχουν ξεχαστεί οριστικά πλέον. 

Όσα βλέπω γύρω μου αυτές τις μέρες στην Ελλάδα μού προκαλούν μεγάλη ανησυχία. Γι’ αυτό, λοιπόν, θεωρώ ότι τα καλύτερα εχέγγυα για την ομαλή διεξαγωγή του δημοψηφίσματος είναι δύο. Αφ’ ενός μεγάλη ψυχραιμία από την πλευρά των πολιτών, ει δυνατόν με την αποφυγή έντονων αντιπαραθέσεων που εύκολα μπορούν να εξελιχθούν σε κάτι πολύ χειρότερο. Αφ’ ετέρου, απόλυτη διαφάνεια όλων των επιμέρους διαδικασιών, με αδιαμφισβήτητη ευθύνη της κυβέρνησης – που άλλωστε προκάλεσε αυτό το δημοψήφισμα. 

Ομολογώ ότι εντυπωσιάστηκα με την επιτυχία της συγκέντρωσης "Μένουμε Ευρώπη" την προηγούμενη Πέμπτη. Κυρίως γιατί δεν περίμενα το μέγεθος και τον παλμό της. Η νέα συγκέντρωση της Δευτέρας χρειάζεται να μη διαψεύσει τον πολιτισμό που εξέπεμψε.

Εικάζω ότι, ύστερα από τέσσερις μήνες στο Μαξίμου, ο Αλέξης Τσίπρας αντιλαμβάνεται πλέον τις θέσεις και τα επιχειρήματα των πιστωτών και των ευρωπαίων εταίρων της Ελλάδας. Και θέλω να πιστεύω ότι έχει αντιληφθεί ποια είναι η θέση της χώρας στο ευρωπαϊκό γίγνεσθαι. Θα ήταν ανεπίδεκτος μαθήσεως αν δεν είχε πάρει είδηση πώς έχουν τα πράγματα. Ωστόσο, δυσκολεύεται ακόμη να αποδεχθεί την πραγματικότητα και υποσυνείδητα προσπαθεί να τη διαστρεβλώσει, για να την προσαρμόσει στις δικές του φαντασιώσεις. Σε μια παρόμοια περίπτωση, στην ταινία του Σκορσέζε Shutter Island (Το νησί των καταραμένων), ο Λεονάρντο Ντι Κάπριο έπλαθε στο μυαλό του διάφορα απίθανα σενάρια προκειμένου να καθυστερήσει την επώδυνη αποδοχή της ενοχής του.

Οσοι έχουν την ατυχία να αντέχουν την γκρίνια μου καιρό τώρα θα θυμούνται πόσα χρόνια ουρλιάζω ότι είναι πολύ πιθανό η Ελλάδα να γίνει -τηρουμένων των αναλογιών- το Αφγανιστάν της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Προφανώς όχι ως προς το βιοτικό επίπεδο, αλλά ως το failed state της Ευρώπης. Ως κράτος που αποτυγχάνει να προσαρμοστεί στις απαιτήσεις της σύγχρονης εποχής και στα πρότυπα του ευρωπαϊκού περιβάλλοντος. Αλλά και ως χώρα που για πολλούς και διάφορους λόγους βυθίζεται στην απομόνωση.