Σάββατο, 26 Μαρτίου 2016

Αν αξίζει μία συζήτηση αυτές τις ημέρες, είναι αυτή γύρω από την ταινία Batman v Superman: Η Αυγή της Δικαιοσύνης, και ιδίως όπως γίνεται στην Ελλάδα. Πρόκειται για το πρώτο από ένα καινούριο υποείδος κινηματογράφου, μία σειρά από υπερηρωικές ταινίες που (θα) εικονογραφούν με στυγνό, πηχτό, θυμωμένο, σκοτεινό και πεισιθάνατο κόμιξ-ρεαλισμό μια εποχή κατάρρευσης (του πολιτισμού, του ανθρωπισμού, της ελπίδας) μέσα σε ένα υπό διάλυση σύμπαν του χαμού: κάτι ολωσδιόλου νέο, κάτι που δύσκολα το δέχεται κανείς — γιατί; γιατί μάθαμε να αγαπάμε τις ταινίες που βασίζονται σε κόμιξ ακριβώς επειδή κατά βάθος και ολωσδιόλου μέσα στον πυρήνα τους είναι αισιόδοξες: οι κακοί είναι καρικατούρες που ηττώνται, το Καλό κατισχύει πάντα στο τέλος, οι ειρωνικές ατάκες εκμαιεύονται εύκολα και λυτρωτικά, και η αυγή λάμπει εντέλει ξανά και ξανά πάνω σε έναν κόσμο ξεσκονισμένο από τη φιλοδοξία των υπερηρώων να προσφέρουν θυσιαζόμενοι. Όλο αυτό το ξέρει καλά η αγαπημένη Marvelκαι το παρουσιάζει με υπομονή, λίγο-λίγο, την τελευταία δεκαετία, ανεβαίνοντας μία συστοιχία από κλίμακες που ενώνονται κάπου ψηλά, ενώνοντας τις ιστορίες της και τους πρωταγωνιστές τους σε ένα μυθικό σύμπαν όπου το Τέλος απομακρύνεται και θα απομακρύνεται εσαεί χάρη στα απαστράπτοντα πρόσωπα των ηρώων της, των λογής μεταλλαγμένων ή ιδιοφυών αντρών και γυναικών που, παρά τον όποιο ανταγωνισμό τους και τα προσωπικά τους μικρά ή μεγάλα δράματα, παίρνουν τα πράγματα στα χέρια τους και δίνουν λύσεις εκεί όπου δεν υπάρχει δυνατότητα να δοθούν. Στο BvS δεν ισχύει τίποτε από όλα αυτά: εδώ το τέλος έχει έρθει, δεν υπάρχουν άρα λύσεις, οι καλοί είναι μια άλλη συμμορία κακών, τα χτυπήματα δίνονται, όχι για να σωθεί κάτι (δεν υπάρχει τίποτε να σωθεί), αλλά επειδή δεν υπάρχει κάτι άλλο για να γίνει: ζούμε μέσα σε μία αρένα μονομάχων, και ο τελευταίος, ο έσχατος νικητής, θα φαγωθεί από το πλήθος των έξαλλων θεατών. Εδώ, δεν υπάρχουν ούτε θεοί με ανθρώπινα πάθη, ούτε υπερήρωες με θεϊκά χαρακτηριστικά. Υπάρχει μόνο Κόλαση. (Μία συγκλονιστικά εικονογραφημένη Κόλαση: κάθε πλάνο της ταινίας είναι και ένας βιομηχανικός Ιερώνυμος Μπος του 21ου αιώνα). Το BvSείναι σπουδαίο φιλμ, ο Σνάιντερ ένας μεγάλος οραματιστής, η Warner Bros έδωσε το οκέι για να φτιαχτεί κάτι που την ξεπερνάει, και, ναι, εδώ η DCνίκησε τη Marvel. Έστω, ηττώμενη. [§] Έλεγα για την Ελλάδα στην αρχή. Γιατί μου αρέσει τρομερά να συζητάμε για τις συγκρούσεις των υπερηρωικών ταινιών —αν είναι δυνατόν, δηλαδή— μέσα στη διαρκή μας Doomsday. Ίσως και να μη χαθούμε τελείως, τελικώς. Ίσως να έχουμε μερικές καλογραμμένες, έξυπνες ατάκες να πούμε λίγο πριν το μεγάλο φινάλε. Ίσως, ποιος ξέρει, να μην υπάρξει καν αυτό το φινάλε.

Παρασκευή, 25 Μαρτίου 2016

Μεγάλη Πέμπτη χθες για τους Καθολικούς, και ο Πάπας Φραγκίσκος έπλυνε τελετουργικά, με αγιασμό, τα πόδια δώδεκα προσφύγων, χριστιανών, μουσουλμάνων και ινδουιστών, από έναν καταυλισμό ανθρώπων κυνηγημένων από τον πόλεμο, το Καστελνουόβο ντι Πόρτο έξω από τη Ρώμη, που ζητούν σήμερα άσυλο στην Ιταλία, ή: που ζητούν μια ευκαιρία να αγαπήσουν μια δεύτερη πατρίδα. Έπειτα τα σκούπισε, και τα φίλησε. Κάποιοι από τους πρόσφυγες έκλαψαν. Το βάζω κι εδώ —μολονότι πιστεύω πως θα ανεβεί παντού σήμερα— για τον προφανή λόγο: γιατί καταδεικνύεται πόσο βάρβαρο πρόσωπο μπορεί να επιδείξει μία Εκκλησία, ένα δόγμα, όταν επικεφαλής της έχει άσπλαχνα άτομα, επαγγελματίες της πολιτικής, αθέους ενδεδυμένους χιτώνες πίστης, όπως οι Χριστόδουλοι, οι Άνθιμοι και οι Πειραιώς.

Πέμπτη, 24 Μαρτίου 2016

Δεν έμειναν πολλές ημέρες ακόμη γι’ αυτή τη στήλη: άλλη μια βδομάδα όλη κι όλη. Στο τέλος τού μηνός κλείνει χρόνο, με καθημερινή παρουσία —όχι ότι διεκδικεί και κανένα ρεκόρ, εκτός ίσως από αυτό των δευτερευουσών προτάσεων—, και αποσύρεται, όπως το είχε πει στην αρχή-αρχή. Μια μέρα πριν το τέλος, θα κάνω τον απολογισμό της. Σήμερα, απλώς, το επικαλούμαι όλο αυτό από κούραση. Από τίποτε άλλο. Για να έχω έναν κάποιο πρόλογο. Writer’s block; Ε, όχι. Όποιος γράφει καθημερινά δεν μπλοκάρει, το αντίθετο συμβαίνει. Ακηδία, αν θέλεις, κι ας μη μου αρέσουν οι «λεξάρες». Οκνηρία, βαριεστημάρα. Έλξη προς το κενό — το διανοητικό. Να μην κάνεις τίποτε, επειδή έχεις κάνει πάρα πολλά, και σχεδόν όλα αδίκως, στον βρόντο. Απαύδισμα από όλα αυτά που μας ενοχλούν όλους καθημερινά. Τίποτε σπουδαίο δηλαδή, τίποτε πρωτότυπο. Κι όμως, συμβαίνουν ένα σωρό πράγματα, μπορούσα να διαλέξω ένα θέμα στην τύχη και να δω πού θα πάει. Απέναντι, η τρελή γριά λούζεται πάλι γυμνή στο μπαλκόνι της, αδιαφορώντας για καθετί, ρίχνοντας νερό επάνω της με το τάπερ. Σε λίγο θα σκουπιστεί με ένα μικρό πανί. Τα κοράκια κρώζουν από το πρωί, σαν κάτι να τα έπιασε, ίσως φταίει ο αέρας, ίσως κουβαλάει τίποτε έντομα, δεν ξέρω. Η Φαντομά κυνηγά άλλη μια μύγα, και το νύχι της όλο μπλέκεται στην κουρτίνα και δεν μπορεί να το βγάλει και σηκώνομαι κάθε πέντε λεπτά να την ξεμπλέξω. Ένας (ακόμη) φίλος εκδότης δεν μπορεί να αγοράσει χαρτί για να τυπώσει, δεν έχει χρήματα, και σκέφτεται να τα παρατήσει, έχει ήδη χάσει ένα μεγάλο μέρος της επένδυσής του. Ένα ζευγάρι φίλων φόρτωσε το αμάξι του και πάει στην Ειδομένη σήμερα, με σκοπό να μείνουν εκεί να βοηθήσουν, τα νέα είναι άσχημα, οι άνθρωποι εκεί είναι στα όριά τους, θα ξεσπάσει μεγάλο κακό. (Και το ξέρουν όλοι, και πολλοί το λαχταρούν). Μία συνεργάτιδα που ζει στις Βρυξέλλες υποφέρει από το lockdownπου επεβλήθη πρις τις Γιορτές πέρυσι, και δεν θέλω να σκέφτομαι πώς είναι τώρα που έγινε ό,τι έγινε. Τα περιοδικά προσφέρουν φωτογραφίες με αίματα, βίντεο με οιμωγές, γεμίζουν με θαυμαστικά και αποσιωπητικά τους τίτλους τους, όπως παλιά ο Αδέσμευτος Τύπος, σε πλημμυρίζουν απέχθεια, σε πιάνουν από τα μαλλιά και σε τραβάνε στις λάσπες, να κυλιέσαι εκεί. Φρίκη. Τα τρία φύλλα τού ΣΥΡΙΖΑ, Αυγή, Εφημερίδα των Συντακτών, Αυριανή, τα ’βαλαν πάλι με το ΔΝΤ, οπότε το νέο κύμα συζητήσεων για το Grexitπρέπει να θεωρείται δεδομένο, λογικά μέσα σε ένα δίμηνο το πολύ θα αρχίσουμε πάλι τα περσινά. Δεν υπάρχει σωσμός. Άνθρωποι της κυβέρνησης χαρακτηρίζουν τους «δανειστές» Σάιλοκ. Ακόμη δεν τους λένε ανοιχτά «Εβραίους τοκογλύφους», αλλά για εκεί το πάνε. Η Αριστερά άλλωστε ήταν ανέκαθεν αντισημιτική, γι’ αυτό και εύκολα τα ’κανε πλακάκια με τους άλλους εθνικιστές, τους ακροδεξιούς. Μου τελειώνει ο καπνός και πρέπει να πάω είκοσι λεπτά δρόμο με τα πόδια για να προμηθευτώ καινούριο από την πιάτσα με τους παράνομους, και σχεδόν δεν μπορώ, δεν έχω κουράγιο να περπατήσω, έχω την εντύπωση πως όλο περπατάω, σχεδόν σαν σε ρόδα ποντικού. Έχω βγάλει προχθές το κοτόπουλο από την κατάψυξη, κι ακόμα να το μαγειρέψω: διόρθωνα βιβλιογραφικές σημειώσεις αυτές τις ημέρες· τις κάνω πολύ καλά, και τις σιχαίνομαι με όλο μου το είναι. Δεν είναι δουλειά για κάποιον σαν και μένα, πώς να το κάνουμε. Όμως είναι η μόνη δουλειά. Τέλος πάντων, θέματα υπάρχουν πολλά. Πάντα υπάρχουν. Η μεγάλη ρόδα στο λούνα-παρκ γυρίζει και γυρίζει.

Τετάρτη, 23 Μαρτίου 2016

Τι θέλουν οι ισλαμιστές τρομοκράτες; Δεν ξέρω. Και δεν είναι όλοι ίδιοι. Δεν θέλουν τα ίδια. Και, εδώ που τα λέμε, είναι και εχθροί μεταξύ τους, συχνά περισσότερο από όσο ο καθένας τους ξεχωριστά είναι εχθρός με «εμάς». Ένας φτωχούλης μεγαλωμένος σε ένα θεοκρατικό καθεστώς μέσα στις λάσπες, σε ένα πολιτισμικό επίπεδο ιγκουάνας χωρίς ουρά, με τον Αλλάχ πάνω από το κεφάλι του και τον Προφήτη μέσα στο βρακί του, ένα αμόρφωτο χωριατάκι που θεωρεί τις γυναίκες κάτι σαν την κοπριά, τους απίστους σκωλήκων βρώμα και δυσωδία, ένα δίποδο φουκαριάρικο πράγμα που δεν ξέρει από πόσους πλανήτες αποτελείται το ηλιακό μας σύστημα ή ότι υπάρχει καν ηλιακό σύστημα, θέλει άλλα από το μελαψό παλικάρι που μεγάλωσε και ζει στο Παρίσι ή στο Λονδίνο, πήγε στο σχολείο εκεί, μιλά άπταιστα όλες τις βασικές γλώσσες, μετράει ένα-δυο πτυχία στις Επιστήμες του Ανθρώπου, έχει φράγκα, αγαπά το ουίσκι, κάνει μανικιούρ δύο φορές τον μήνα, είναι περιζήτητος εραστής, γράφει συνεκτικά δοκίμια και ποίηση, και ονειρεύεται να καταστρέψει τον Δυτικό πολιτισμό σαν μία πράξη ελέους προς αυτόν, και σαν να γεννά ένα συγκινητικό έργο τέχνης, προσφέροντας θυσία τον ίδιο του τον εαυτό. Όπως καμία σχέση με αυτούς δεν έχει ο ζάπλουτος φύλαρχος με την κελεμπία και τα φισεκλίκια που απλώς επιζητεί να μεγαλώσει τη χωμάτινη επικράτειά του και να ισχυροποιήσει την εξουσία του εκεί, και που δεν έχει την παραμικρή βλέψη για την Ευρώπη: ούτε που τον νοιάζει αν υπάρχει, αν ζει ή αν πεθαίνει — του είναι απλώς χρήσιμη σαν πεδίο άσκησης εσωτερικής πολιτικής. Όπως άλλο πράγμα είναι οι (σύμμαχοί μας) του ναζιστικού καθεστώτος της Σαουδικής Αραβίας. Εν πάση περιπτώσει, οι τρομοκράτες, ο εχθρός, ούτε ομοιογενείς είναι ούτε έχουν μια χώρα, ένα «Ιράκ», που τόσο όμορφα και αποτελεσματικά διέλυσε η Δύση χωρίς να σκεφτεί (τόσους υπερμορφωμένους αναλυτές πληρώνουμε, και τζίφος!) τι πύλες της Κολάσεως άνοιγε στερώντας την περιοχή από τον ντόπιο αιμοσταγή δικτάτορά της. Και ο πόλεμος εναντίον τους δεν μπορεί να τελειώσει μέσα σε ένα επιχειρησιακό εξάμηνο: θα διαρκεί πάντα, ακόμη και αν καταστραφούν ολοσχερώς το ISIS, η Αλ Κάιντα και η Μπόκο Χαράμ (Μπόκο Χαράμ σημαίνει «Η Δυτική Παιδεία είναι Απαγορευμένη», απροπό), όταν με το καλό σκονιστούν οι boots on the ground. Τι κάνουμε, άρα; Δεν κάνουμε τίποτε. Πενθούμε τα θύματα. Συνεχίζουμε τη ζωή μας. Πηγαίνουμε σινεμά. Αναμένουμε αλλαγές στην καθημερινότητά μας. (Χωρίς ασφάλεια, δεν υπάρχει Δημοκρατία. Και χωρίς Δημοκρατία δεν υπάρχουν Ανθρώπινα Δικαιώματα). Και προστατεύουμε τους ιερούς ξένους μας: τους βασικούς εχθρούς των ισλαμιστών.