Τετάρτη, 25 Μαρτίου 2020

Πέρα από τ’ ανθρώπινα όρια

Γράφτηκε από τον  Δημοσιεύθηκε στο Ημερολόγιο πανδημίας web only

VIII. 25/3.2020. Μα υπάρχει και ο άλλος ηρωισμός, ο συνειδητός, αυτός που είναι καμωμένος από λόγο και από θέληση. Αυτόν θα μπορούσαμε να τον ορίσουμε απλά σαν επιβολή της προσταγής του καθήκοντος πάνω στην σάρκα. Σ’ αυτόν απαντούμε τη θέληση της θυσίας του ατόμου για την ομάδα, της ύλης για την ιδέα· εκδηλώνεται όχι μόνον σε έργα πολέμου, αλλά και στα έργα ειρήνης, και στις πιο καθημερινές ασχολίες. Κ.Θ. Δημαράς

ees

1922, Αθήνα. Κέντρο διανομής γάλακτος του Ελληνικού Ερυθρού Σταυρού στα παιδιά προσφύγων της Μικρασιατικής Καταστροφής.

 

Στην ιστορία της ανθρωπότητας, αλλά και της Ελλάδας, δεν είναι λίγες οι περιπτώσεις καταστροφών, πολέμων, επιδημιών που χρειάστηκε ν’ αντιμετωπιστούν από το ιατρικό και, ευρύτερα, το υγειονομικό προσωπικό. Δεν υπήρξαν ολιγωρίες. Γνωστές (Πηνελόπη Δέλτα, Έλλη Αδοσίδου, Λίνα Τσαλδάρη, Βιργινία Ζάννα) αλλά και πολλές άγνωστες γυναίκες βοήθησαν το μόνιμο προσωπικό στις έκτακτες καταστάσεις και αντεπεξήλθαν. Έστησαν υπηρεσίες, έκτακτα νοσοκομεία, κοινωνικές παροχές, φορείς ανακούφισης. Υπάρχει στη χώρα παράδοση ανιδιοτελών κινητοποιήσεων και προσφοράς. Η βιβλιογραφία της πρόσφατης ιστορίας της Νέας Ζηλανδίας και της Αυστραλίας είναι γεμάτη αναφορές για την περίθαλψη φυγάδων και αιχμαλώτων που δραπέτευσαν από τους Γερμανούς.

Σήμερα, σε πολύ λίγο χρόνο, είδαμε νοσηλευτές που μέχρι πρόσφατα γκρίνιαζαν και διαμαρτύρονταν για τις συνθήκες εργασίας (και σωστά το έπρατταν) ν’ αλλάζουν πρόσωπο.

Χαρακτηρίζονται ήδη από πολλούς ως ήρωες. Επιδεικνύουν ηρωισμό που χαρακτηρίζεται από αλληλεγγύη και σταθερή προσήλωση στο καθήκον της περίθαλψης των πασχόντων. Το κάνουν συνειδητά και με τα μυαλά στη θέση τους, τηρώντας τους κανόνες της αυτοπροστασίας και της προστασίας των κοντινών τους προσώπων.

Ο Κ.Θ. Δημαράς, προλογίζοντας το βιβλίο του Γιάννη Μπεράτη Το πλατύ ποτάμι, αφού απορρίψει τον άκριτο και απέλπιδα ηρωισμό, μιλάει για έναν άλλο: τον ηρωισμό των ανθρώπων που υπερεκπληρώνουν το καθήκον τους:

Μα υπάρχει και ο άλλος ηρωισμός, ο συνειδητός, αυτός που είναι καμωμένος από λόγο και από θέληση. Αυτόν θα μπορούσαμε να τον ορίσουμε απλά σαν επιβολή της προσταγής του καθήκοντος πάνω στην σάρκα. Σ’ αυτόν απαντούμε τη θέληση της θυσίας του ατόμου για την ομάδα, της ύλης για την ιδέα· εκδηλώνεται όχι μόνον σε έργα πολέμου, αλλά και στα έργα ειρήνης, και στις πιο καθημερινές ασχολίες.[i]

Σήμερα όλοι οι υγειονομικοί, στην Κίνα, την Ιταλία, την Ισπανία, τη Βρετανία, την Ελλάδα και όπου αλλού, δείχνουν την ίδια ηρωική αφοσίωση στη διεκπεραίωση δυσθεώρητων αναγκών. Συγκλονιστική φιγούρα στην τηλεόραση, ο έλληνας γιατρός σε νοσοκομείο αναφοράς του Μιλάνου, Άλκης Πιλιάφας. Συντετριμμένος είπε ότι δεν προλαβαίνει να μετρά τις νεκροφόρες. Έδειχνε να βρίσκεται πέρα από τ’ ανθρώπινα όρια, ψυχολογικά και σωματικά εξουθενωμένος, όμως σταθερά αποφασισμένος να συνεχίσει να παρέχει τις υπηρεσίες του.

 


[i] Κ.Θ. Δημαράς. Πρόλογος (1946) στο Πλατύ Ποτάμι του Γιάννη Μπεράτη, Ερμής, 1979, Αθήνα. Κρατήθηκε η ορθογραφία του κειμένου, αλλά μεταφέρθηκε στο μονοτονικό.

Λάκης Δόλγερας

Συγγραφέας. Βιβλία του: τα διηγήματα Ξεχασμένες Ιστορίες (2006) και τα μυθιστορήματα Μια σκοτεινή υπόθεση (2010), Η δεύτερη συνάντηση της Ελεωνόρας και του Νίκου (2012), Νικητές και νικημένοι (2013), Νεκρός στον ήλιο του Ιουλίου (2015)

 

Προσθηκη σχολιου

Τα πεδία με * είναι υποχρεωτικά